Thứ hai, 28/07/2014
Xem

Blog / Bùi Tín

'Vua không ngai' al-Assad

'Vua không ngai' al-Assad
'Vua không ngai' al-Assad

Ðường dẫn

Sau khi Libya kết thúc thời đại Gadhafi, tình hình Syria trở nên sôi động. Nhân dân xuống đường mạnh mẽ hơn, Tổng thống Bashar al-Assad giật mình nhưng vẫn lên gân. Dân Bắc Phi gọi ông là “Vua không ngai” vì độc đoán, được cha ông từng là tổng thống truyền ngội.

Ngày 2-11-2011 tại Doha, thủ đô của Qatar, đại diện của al-Assad là Bộ trưởng Ngoại giao Walid Moualem chấp nhận những điều kiện của Liên đoàn Ả-rập: ngừng đàn áp, thả tù chính trị, khởi đầu thương lượng với lực lượng đối lập trong 2 tuần lễ để tìm giải pháp cho cuộc khủng hoảng. Họ buộc phải chấp nhận khi bị dồn vào chân tường, bị cảnh báo là sẽ bị khai trừ ra khỏi Liên đoàn Ả-rập; họ còn buộc phải để cho báo chí quốc tế vào Syria.

Tình hình Syria phức tạp hơn Tunisia, Ai Cập và Libya vì Syria có khu công nghiệp liên hợp

Dair Alzour giữa sa mạc, được cơ quan nguyên tử năng quốc tế IAEA cho biết có khả năng điều chế plutonium do Bắc Triều Tiên cung cấp nguyên liệu. Tình hình phức tạp còn do vị trị địa lý của Syria, ở trung tâm những xung đột quốc gia, chủng tộc, tôn giáo.

Dư luận thế giới đang đặt câu hỏi: Sau Tunisia, Ai Cập, và Lybia sẽ là nước nào đây? Điều lý thú là những nước nối đuôi xếp hàng sau Tunisia, Ai Cập và Libya không thiếu.

Đó có thể là Algeria, nơi đã có những cuộc xuống đường vài ngàn người, buộc tổng thống nước này phải hứa hủy bỏ Luật khẩn cấp ban hành từ năm 1963. Đó có thể là Vương quốc Maroc, nơi giới trẻ đang noi gương thanh niên láng giềng Tunisia dùng Twitter, Facebook vẫy gọi nhau đấu tranh, buộc nhà vua phải hứa sớm sửa đổi hiến pháp theo hướng dân chủ. Đó có thể là Jordanie, nơi chính quyền phải hứa hẹn tăng lương đáng kể cho người lao động. Đó có thể là vương quốc Bahrain, nơi nhà vua phải phân phát ngay ít tiền từ ngân sách cho mọi gia đình nhằm xoa dịu cuộc đấu tranh. Và đó cũng rất có thể là Yemen, nơi xảy ra các cuộc xuống đường mạnh mẽ, người dân đói khổ nhất vùng Vịnh, nhiều tướng lãnh tại chức yêu cầu Tổng thống Ali Saleh phải từ chức..

Syria là một nước rộng gần 200 ngàn km vuông, với dân số 22 triệu. Ông Bashar al-Assad, 46 tuổi, lên làm tổng thống tháng 7-2000, kế vị cha là Hafeza al-Assad, từng làm tổng thống suốt 30 năm, từ 1970 đến khi chết vào năm 2000. Vốn là thuộc địa của Pháp và được độc lập từ tháng 4-1946, Syria theo chế độ độc đảng, đảng Baath của ông al-Assad nắm trọn quyền trong quốc hội, chính phủ, chính quyền các cấp. Tổng thống nắm quyền tuyệt đối, chỉ huy quân đội và cơ quan công an, mật vụ. Mặt trận Quốc gia cấp tiến chỉ là bình phong che đậy chế độ độc đoán, cha truyền con nối, hung hãn tham nhũng. Tại đây không có báo chí tư nhân, nhà báo quốc tế bị cấm vào.

Ba tháng nay, tình hình miền Nam Syria rất căng thẳng, đặc biệt là tại cảng Daraa, thị trấn Homs và Hama. Thanh niên, sinh viên dương cao khẩu hiệu đòi trừng phạt tham nhũng, nền tư pháp độc lập, đặc biệt là đòi tự do báo chí. có cả khẩu hiệu đòi thay đổi chế độ, chấm dứt gia đình trị.Tại Hama, quần chúng phá tượng cựu Tổng thống Hafez al-Assad, ảnh của đương kim tổng thống bị chà đạp.

Từ tháng 4, cuộc đấu tranh nổ ra ở ngay thủ đô Damascus. Cảnh sát nổ súng. Trên 10 người chết, hơn 100 người bị thương. Thủ đô thiết quân luật. Báo chí bị cấm chụp ảnh đưa tin. Từ đó, cứ thứ sáu hàng tuần quần chúng xuống đường, xô xát với cảnh sát và quân đội ở nhiều nơi.

Tháng 7-2011, một sự kiện lớn, Quân đội Syria Tư do được thành lập, gồm 2 lữ đoàn ly khai và một số đơn vị vũ trang địa phương. Ngay sau đó Hội đồng Quốc gia Syria (CNS) được thành lập, Chủ tịch là giáo sư Burhan Ghalioun, được đào tạo từ Paris, từng bị tù nhiều năm trong nước. CNS có 7 thành viên : các ủy ban Cách mạng địa phương Syria, Tổ chức Tuyên ngôn Damascus, Huynh đệ Hồi giáo, Nhóm Độc lập, Liên minh người Kurd, Phong trào Assyria và Ủy ban trù bị CNS.

Vấn đề sôi nổi đang được bàn luận là có nên lập một vùng cấm bay và yêu cầu nước ngoài can thiệp quân sự như ở Lybia hay không? Tuy nhiên, cho đến nay chưa có quyết định dứt khoát về vấn đề này.

Vai trò và tác động của tổ chức Liên Đoàn Ả-rập cũng rất quan trọng. Liên đoàn đã cử nhiều quan sát viên đến Syria. Tổng thống Bashar al-Assad trong thế yếu buộc phải nói chuyện với đại diện Liên đoàn, ông, ta hứa hẹn sẽ dự thảo hiến pháp mới, sẽ từ chức, nhưng theo CNS đó chỉ là chiến thuật trì hoãn. Gần đây ông ta còn nói cứng: nếu phương Tây can thiệp quân sự, một cuộc động đất sẽ làm bùng cháy cả vùng. Nhưng đầu tháng 11, ông “Vua không ngai” này đã nao núng và chịu cam kết ngừng đàn áp, ngồi vào bàn thương lượng với lực lượng đối lập.

Theo các nhà báo Pháp, Anh, Đức có mặt tại chỗ, tình hình Syria không thể kéo dài, sẽ phải ngả ngũ trong vài tháng. CNS cố sức tránh một cuộc nội chiến. Tình hình kinh tế xấu đi từng ngày, quá sự chịu đựng của dân chúng. Quân đội của chế độ tan rã nhanh, mỗi ngày có chừng 2 hay 300, nay là hàng nghìn binh lính bỏ ngũ. Bộ máy đàn áp bắt đầu mệt mỏi, hoang mang. Khả năng một cuộc đảo chính là hiện thực. Theo thông báo của Liên Hiệp Quốc, từ tháng 3 -2011 đến nay số dân chết lên đến 3.500 ; theo tổ chức Human Rights Watch, hiện có 15.000 tù chính trị ở Syria.

Trong vấn đề này, thái độ của Hoa Kỳ đang được thế giới quan tâm theo dõi. Washington cho rằng Bashar al-Assad “không còn có danh nghĩa chính thống” khi đã tàn sát hơn 3.500 công dân của mình. Mới đây Nga cũng lên tiếng yêu cầu Bashar al-Assad phải rút lui.

Cuộc đọ sức ở Syria đang bước vào thời kỳ quyết định. Bashar al-Assad có thật sự ngừng chiến, ngừng đàn áp hay không? Ông ta có thật sự muốn thương lượng để tìm ra lối thoát hay không? Thế giới có thể thấy được giảp đáp cho những câu hỏi này trong một ngày không xa. Theo báo Pháp Libération, thời kỳ ngự trị còn lại của ông «Vua không ngai» Bashar al-Assad chỉ còn được đếm từng ngày, bất kể ông ta lựa chọn con đường nào.

* Blog của Nhà báo Bùi Tín là blog cá nhân. Các bài viết trên blog được đăng tải với sự đồng ý của Ðài VOA nhưng không phản ánh quan điểm hay lập trường của Chính phủ Hoa Kỳ.


Bùi Tín

Nhà báo Bùi Tín hiện sống tự do ở Pháp, là một nhà báo chuyên nghiệp, một nhà bình luận thời sự quốc tế, và là cộng tác viên thường xuyên của đài VOA. Ðối tượng chính của nhà báo Bùi Tín là giới trí thức trong và ngoài nước, đặc biệt là tuổi trẻ Việt Nam quan tâm đến quê hương tổ quốc.

Diễn đàn này đã đóng.
Ý kiến
     
Chưa có ý kiến ​​trong diễn đàn này. Bạn hãy là người đầu tiên góp ý

Blog

Nạn bè phái và chủ nghĩa tư bản thân hữu trong giáo dục: Cuộc chơi bảo kê

Nhưng điều mà EMG không ngờ tới, cũng không kiểm soát được, là việc Cambridge không còn tin tưởng ở uy tín của EMG
Thêm

Về văn học miền Nam 1954-1975 (2)

Cuối bài trước, tôi có viết: Một cuộc hội thảo về văn học miền Nam 1954-75 sẽ được tổ chức tại California vào tháng 12 năm nay
Thêm

Cuộc đấu tranh theo hai hướng

Giàn khoan HD-981 được kéo ra khỏi vùng biển Việt Nam vừa đúng khi bão Rammasun kéo đến
Thêm

'Mâm cỗ' có cao hơn 'tiếng chào'?

Ông bà ta có câu 'tiếng chào cao hơn mâm cỗ', ý nói lời ăn tiếng nói đáng trọng hơn là của cải vật chất
Thêm
Các bài viết khác

Bạn đọc làm báo

Việt Nam nên sớm khởi kiện Trung Quốc ra trước Tòa án Quốc tế

Việt Nam có đầy đủ hồ sơ, tài liệu lịch sử về chủ quyền, việc khởi kiện TQ ra trước Tòa án Quốc tế sẽ giúp cho VN chiếm được nhiều lợi thế
Thêm

Thư ngỏ gửi Quốc hội Hoa Kỳ và Chính phủ Việt Nam

Tôi là một nhà báo, nhà văn, viết kịch và nhà nghiên cứu độc lập chuyên nghiệp từ những năm 1990
Thêm

Huỳnh Tấn Mẫm, đảng viên cộng sản phản tỉnh muộn màng

Tôi thành tâm mong Huỳnh Tấn Mẫm sẽ có thêm nghị lực, quyết tâm để có được những hành động tiếp theo trong những ngày tới
Thêm

Formosa Hà Tĩnh đã trở thành đặc khu của Trung Quốc?

Trong khi dư luận trong và ngoài nước xôn xao và phản ứng mạnh mẽ trước sự kiện Cty Formosa Hà Tĩnh gửi công văn cho Phó Thủ tướng Hoàng Trung Hải
Thêm
Các bài viết khác
JavaScript của bạn đang tắt hoặc bạn có phiên bản Flash Player cũ của Adobe. Hãy trang bị Flash player mới nhất.
Chi phí đại học khiến sinh viên Mỹ ngập dưới nợ nầni
X
26.07.2014
Hai mươi năm trước, nhiều gia đình người Mỹ còn có thể xoay sở về tài chính để thanh toán học phí giáo dục đại học. Nhưng kể từ thời đó, học phí đại học đã tăng theo cấp số nhân, nhấn chìm nhiều sinh viên xuống biển nợ.
Video

Video Chi phí đại học khiến sinh viên Mỹ ngập dưới nợ nần

Hai mươi năm trước, nhiều gia đình người Mỹ còn có thể xoay sở về tài chính để thanh toán học phí giáo dục đại học. Nhưng kể từ thời đó, học phí đại học đã tăng theo cấp số nhân, nhấn chìm nhiều sinh viên xuống biển nợ.
Video

Video Mỹ cáo buộc Nga bắn phá vị trí quân sự của Ukraine

Mỹ lên tiếng cáo buộc Nga bắn phá những vị trí quân sự của Ukraine ở miền đông từ bên kia biên giới. Phát ngôn viên Bộ Quốc phòng Mỹ hôm 24/7 cho biết các cuộc tấn công của Nga là 'sự leo thang rõ ràng' chiến sự giữa quân đội Ukraine và quân ly khai thân Nga
Video

Video VN chỉ trích hành động ‘bất hợp pháp’ của TQ ở Hoàng Sa

Việt Nam nói việc Trung Quốc khai thông các kênh đi lại ở đảo Duy Mộng thuộc quần đảo Hoàng Sa là ‘bất hợp pháp’ và ‘vô giá trị’
Video

Video Không ai sống sót trong vụ rơi máy bay Air Algerie

Tổng thống Pháp Francois Hollande cho biết không tìm thấy người nào sống sót trong xác chiếc máy bay của hãng hàng không Air Algerie rơi ở Mali với ít nhất 116 người trên đó
Video

Video Thân nhân hành khách Việt tử nạn trên máy bay MH17 kêu gọi công lý

Chiếc máy bay MH17 của hãng hàng không Malaysia trên đường từ Amsterdam (Hà Lan) sang Kuala Lumpur (Malaysia) hôm 17/7 đã bị bắn rơi tại miền Đông Ukraine, nơi đang có giao tranh giữa những người thân Nga muốn ly khai khỏi Ukraine với lực lượng chính phủ nước này