Đường dẫn truy cập

Chạy đua vũ trang kéo dài cuộc khủng hoảng Syria

  • al-Pessin

Ngoại trưởng Anh William Hague (trái) và Ngoại trưởng Bỉ Didier Reynders tại hội nghị các bộ trưởng ngoại giáo EU ở Brussels, 27/5/13

Ngoại trưởng Anh William Hague (trái) và Ngoại trưởng Bỉ Didier Reynders tại hội nghị các bộ trưởng ngoại giáo EU ở Brussels, 27/5/13

Cuộc nội chiến tại Syria có nhiều diễn biến mới trong vài ngày qua, cả hai phe đều nói đến chuyện có thêm vũ khí và nỗ lực của Nga và Mỹ để triệu tập một hội nghị quốc tế đã bị trì hoãn.

Hôm thứ Hai, hai nước Anh và Pháp đạt một thắng lợi quan trọng tại hội nghị các ngoại trưởng EU, kết quả là hai nước này có thể gửi thêm vũ khí cho quân nổi dậy Syria.

Trưởng ban Đối ngoại EU, bà Catherine Ashton loan báo tin này sau khi họp suốt ngày ở Bruxelles:

“Mọi người cố gắng tìm ra giải pháp tốt nhất để ủng hộ nhân dân Syria, và tìm ra cách nào tốt nhất để có một giải pháp chính trị càng nhanh càng tốt.”

Tuy nhiên, các thành viên EU đồng ý là họ sẽ khoan gửi vũ khí cho quân nổi dậy cho tới ít nhất là khi nào Nga và Mỹ triệu tập được một hội nghị quốc tế để bàn về giải pháp cho Syria.

Thứ trưởng Ngoại giao Nga, Sergei Ryabkov gọi quyết định của EU cho phép gửi vũ khí cho quân nổi dậy là “đáng tiéc,” kế đó ông xác nhận Nga sẽ gửi tên lửa phòng không cho chính phủ Syria:

“Nước Nga chúng tôi cung cấp phương tiện tự vệ cho một chính phủ đã có từ lâu nay, dựa trên hợp đồng đang có, và các tên lửa sẽ giúp chính phủ Syria đối phó với mối đe dọa về không kích.”

Các nhà phân tích nói rằng các tên lửa phòng không này là để chống lại bất kỳ cuộc không kích có thêm của Israel hoặc chống lại sự can thiệp của Hoa Kỳ và châu Âu.

Trong khi đó, Ngoại trưởng Hoa Kỳ John Kerry và Ngoại trưởng Nga Sergei Lavrov đã họp tại Paris, nhưng hai ông không thể xác nhận kế hoạch cho hội nghị hòa bình về Syria.

Phía Nga nói rằng họ đã nhận được lời hứa “trên nguyên tắc” của chính phủ Syria sẽ gửi một đại diện đến dự hội nghị, nhưng một số nhóm thuộc phía nổi dậy cương quyết không muốn nói chuyện với chính phủ hoặc bàn về một vai trò tương lai của Tổng thống Assad.

Ngoại trưởng Hoa Kỳ John Kerry nói rằng tìm được sự đồng thuận của tất cả các phe nhóm Syria là trở ngại chính:

“Hai nước chúng tôi muốn hội nghị này trở thành hiện thực và nhiều nước khác cũng muốn tham gia. Chúng tôi đã bàn đến chuyện những ai sẽ tham gia, và chuyện này vẫn còn tiếp tục bàn thảo.”

Một số nhà phân tích tin rằng các diễn biến mới nhất có thể buộc phe nổi dậy phải thay đổi lập trường.

Nhà phân tích David Hartwell của tổ chức an ninh IHS Jane nói rằng phe của Tổng thống Assad đã mạnh lên trong mấy tuần qua nhờ có tên lửa của Nga, thêm vũ khí của Iran, sự ủng hộ của nhóm Hezbollah, và chiếm được thêm một số điểm nóng.

Trong khi đó, phe nổi dậy vẫn tiếp tục mất đoàn kết, và có nhiều người e ngại phe này có những phần tử cực đoan. Nhà phân tích này nói tiếp:

“Tất cả các yếu tố này hội tụ lại đúng vào thời điểm này để cho Tổng thống Assad, hay ít ra ông cũng tạo cho người ta cái cảm tưởng rằng ông sẽ vẫn tiếp tục tồn tại trong một thời gian dài. Chế độ Assad đang có thêm tự tin và họ có thể thắng thêm vài trận nữa trong những ngày tới, kể cả tái chiếm Aleppo, thành phố lớn nhất Syria.”

Nhà phân tích Chris Doyle, chuyên viên về Syria cũng phải miễn cưỡng chấp nhận rằng Tổng thống Assad đang ở vào thế mạnh, đủ để ông ta có thể tồn tại, ít ra là trong giai đoạn chuyển tiếp:

“Chúng ta không thể loại trừ khả năng này, cho dù có đáng buồn đi chăng nữa. Nếu ông Assad chỉ còn giữ dù chỉ là một vai trò tượng trưng đi chăng nữa, thì có lẽ người dân Syria cũng đành phải chấp nhận, cho dù họ không ưa như vậy.”

Cho đến giờ này, phe nổi dậy vẫn muốn ông Assad ra đi, và các nhà phân tích nói rằng nếu không triệu tập được hội nghị quốc tế và nếu EU gửi vũ khí cho phe nổi dậy, thì tình hình người tỵ nạn sẽ tệ hại hơn, và viễn ảnh của một giải pháp chính trị càng xa vời thêm.
XS
SM
MD
LG