Thứ Tư, 01/10/2014
Xem

Blog / Nguyễn Hưng Quốc

Tiến tới một định nghĩa khác về xã hội dân sự

x
Lời tác giả:                                           
 
Đây là bài cuối cùng trong loạt bài về “Xã hội dân sự”. Mỗi bài bàn về một khía cạnh khác nhau, khá độc lập, có thể tồn tại như một bài riêng. Tuy nhiên, để theo dõi trọn vẹn vấn đề cũng như mạch lý luận của tác giả, xin quý bạn đọc đọc lại các các bài đã đăng:
  1. Xã hội dân sự hay xã hội công dân?
  2. Xã hội dân sự như một phạm trù nhận thức
  3. Xã hội dân sự như một khu vực thứ ba
  4. Xã hội dân sự và tiến trình dân chủ hoá
  5. Xã hội dân sự tại Việt Nam: một bức tranh lệch lạc và dang dở
  6. Xã hội dân sự ở Việt Nam: Theo quan điểm của Gramsci
  7. Xã hội dân sự từ bên trong
  8. Xã hội dân sự và mạng lưới truyền thông
***
 
Cho đến nay, đã có nhiều định nghĩa khác nhau về khái niệm xã hội dân sự. Nguyên nhân của những sự khác biệt ấy chủ yếu xuất phát từ ba điểm chính: Thứ nhất, từ những truyền thống và những khung lý thuyết mà người ta chấp nhận và ứng dụng: Những người theo quan điểm của Alexis de Tocqueville sẽ có những định nghĩa khác với những người theo quan điểm của Antonio Gramsci, chẳng hạn. Thứ hai, từ các khu vực được nghiên cứu: Đi từ những nơi đã có truyền thống dân chủ từ lâu đến những nơi dân chủ mới được thiết lập và cuối cùng, đến những nơi còn mờ mịt dưới các chế độ toàn trị, rất nhiều yếu tố vốn được xem là yếu tính của xã hội dân sự đã bị biến đổi, có khi không phải chỉ ở mức độ mà ngay từ bản chất. Thứ ba, từ phương pháp luận: Một số người hài lòng với phương pháp mô tả, dựa trên những gì họ quan sát được trong khi một số người khác lại đi theo hướng quy phạm (normative definition), định nghĩa xã hội dân sự theo những gì họ nghĩ là nó sẽ làm và nên làm.
 
Các định nghĩa khác nhau ấy không phải là một phủ định của ý niệm xã hội dân sự mà là một bằng chứng cho thấy tính chất đa dạng và phức tạp của vấn đề. Trước tính chất đa dạng và phức tạp ấy, giới nghiên cứu, một mặt, phải duy trì một số điểm chung nào đó để bảo đảm không lạc sang một vấn đề và một khái niệm khác; mặt khác, phải tôn trọng cái đối tượng đặc thù mà mình đang khảo sát.
 
Từ việc đối chiếu các xã hội dân sự từ Bắc Mỹ - Tây Âu đến Đông Âu - Nam Mỹ và Á châu, trong đó có Việt Nam, tôi đề nghị một định nghĩa khác về khái niệm xã hội dân sự:
 
Xã hội dân sự là một nơi chốn (arena), thực hoặc ảo, ở ngoài gia đình, nhà nước và thị trường, nơi các công dân tự nguyện tham gia để có một tiếng nói chung hoặc một hành động chung về những điều mọi người cùng quan tâm, trong đó, điều quan tâm lớn nhất là vấn đề dân chủ.
 
Xin giải thích một chút về định nghĩa trên.
 
Trước hết, tôi xem xã hội dân sự là một nơi chốn (arena) thay vì một tổ chức (organisation) như quan niệm quen thuộc ở Tây phương, một quan niệm vốn xuất phát và chỉ thích hợp với các xã hội đã có nền dân chủ vững chắc, ở đó, việc lập hội vừa hợp pháp vừa dễ dàng. Quan niệm xem xã hội dân sự như một nơi chốn này cũng đã được Carmen Melena và Volkhart Finn Heinrich nêu lên (1), và, trước đó, đã được tổ chức CIVICUS sử dụng (2). Có thể truy gốc gác của quan niệm này từ lý thuyết về không gian công cộng (public sphere) của Jurgen Habermas khi ông xem không gian công cộng như một nơi chốn mọi người có thể thảo luận về các vấn đề xã hội một cách tự do và bình đẳng (3). Tôi chỉ thêm một kích thước mới: nơi chốn ấy không nhất thiết phải ở ngoài đời thực. Nó có thể thuộc một không gian ảo. Với các trang mạng.
 
Quan niệm này có điểm lợi là nó có thể dung hợp quan điểm xem xã hội như một tiến trình của Joseph Hannah và quan điểm xem xã hội dân sự như một hành động của Jorg Wishermann: hành động hay tiến trình nào cũng diễn ra trong một nơi chốn cụ thể. Nhưng không nhất thiết phải gắn liền với một tổ chức. Cứ khăng khăng bám vào “tổ chức”, nhất là “tổ chức chính thức”, nghĩa là được đăng ký và có giấy phép hoạt động đàng hoàng, trong trường hợp của Việt Nam cũng như các chế độ toàn trị khác, chúng ta sẽ hoàn toàn tuyệt vọng: Nó sẽ không có, và không thể có, vì đó là một điều cấm kỵ. Nếu không tuyệt vọng thì chúng ta cũng sẽ bị lừa dối bởi những tổ chức xã hội dân sự giả vốn được nhà nước thành lập, lãnh đạo, điều khiển và kiểm soát chặt chẽ, như một tổ chức ngoại vi của đảng cầm quyền.
 
Cũng giống như Melena và Heinrich, thay cho khái niệm “tổ chức”, tôi nhấn mạnh vào tư cách “công dân”. Xã hội dân sự, dù hiểu theo nghĩa nào, cũng là xã hội của các công dân, nơi người ta hành xử, trước hết, với tư cách công dân. Tôi cho đó là nội dung quan trọng nhất của xã hội dân sự. Đã đành, bình thường mỗi người chúng ta ai cũng đồng thời là một công dân. Nhưng không phải lúc nào chúng ta cũng sống và hành xử như một công dân. Trong gia đình, chúng ta chỉ là ông/bà/bố/mẹ/chồng/vợ/anh/chị/con/cháu… Ở chỗ làm, chúng ta chỉ là chủ hoặc nhân viên. Ở chợ hay các cửa hàng, chúng ta là người bán hoặc người mua. Ngay cả khi là công chức, chúng ta cũng chỉ có thể là hoặc lãnh đạo hoặc thuộc hạ. Ở Việt Nam, cơ hội để chúng ta làm công dân rất hiếm hoi: Thường, đó là những lúc chúng ta được cầm lá phiếu đi bầu cử. Hiếm hoi nhưng lại giả tạo: những lá phiếu ấy rất giới hạn (qua sự giới hạn số người ứng cử), bị kiểm soát chặt chẽ và luôn luôn có nguy cơ bị gian lận. Xã hội dân sự là cơ hội để các công dân sống với tư cách công dân của mình nhiều hơn và tích cực hơn: Họ đến với các công dân khác một cách tự nguyện và bình đẳng, ở đó, họ được tự do phát biểu ý kiến về những gì mình quan tâm để tranh đấu cho những điều quan tâm ấy biến thành hiện thực.
 
Trong câu vừa viết ở trên, với tôi, chữ quan trọng nhất là chữ “quan tâm”. Tôi cho cốt lõi của tư cách công dân nằm ở chỗ biết quan tâm đến những vấn đề chung của xã hội và đất nước. Những kẻ, nói theo chữ của Chế Lan Viên, chỉ biết “ngủ yên trong giường chiếu hẹp” với những “giấc mơ con đè nát cuộc đời con” chắc chắn không phải là những công dân đúng nghĩa. Ở mặt nổi, công dân nào cũng phải có quyền, bổn phận và trách nhiệm đối với đất nước; nhưng ở chiều sâu, công dân nào cũng phải gắn bó mật thiết với cả cộng đồng: tất cả đều có một ký ức tập thể, một tưởng tượng tập thể, và đặc biệt, một sự quan tâm có tính tập thể. Các nhà nước toàn trị, một mặt, tìm mọi cách, chủ yếu là tuyên truyền, thậm chí, nhồi sọ, để tăng cường các ký ức và tưởng tượng tập thể nhưng lại tìm mọi cách, kể cả bằng bạo lực, để ngăn chận sự quan tâm chung. Với họ, ký ức tập thể và tưởng tượng tập thể chỉ có lợi: Chúng biến mọi người lại thành một khối, một cộng đồng. Nhưng sự quan tâm chung lại có hại: Với nó, người dân sẽ đòi hỏi quyền được biết, được bàn và được làm. Đó là lý do tại sao nhà cầm quyền Việt Nam lúc nào cũng gạt dân chúng đi: “Để Đảng và nhà nước lo!” Một cộng đồng chỉ có ký ức tập thể, tưởng tượng tập thể nhưng lại không có mối quan tâm có tính tập thể chỉ là một bầy đàn.
 
Một tập thể có thể có nhiều mối quan tâm khác nhau, nhưng với tư cách một xã hội dân sự, mối quan tâm lớn nhất (dĩ nhiên không phải là duy nhất) là vấn đề dân chủ. Điều này, thật ra, rất dễ hiểu. Nó gắn liền với lý do hình thành và phát triển của xã hội dân sự. Cho đến nay, hầu như mọi lý thuyết gia đều cho bản chất của xã hội dân sự đều nằm trong quan hệ giữa nó và nhà nước: Với De Tocqueville, xã hội dân sự hạn chế nhà nước; với Hegel, nó là một giai đoạn cần thiết để hình thành nhà nước; với Marx, đó là nguồn quyền lực của nhà nước; với Gramsci, đó là nơi nhà nước xây dựng quyền lãnh đạo trong liên minh với giai cấp thống trị của mình (4); với các lý thuyết gia hiện nay, nó là điều kiện để cân bằng quyền lực giữa nhà nước và xã hội. Cân bằng, trong trường hợp này, đồng nghĩa với dân chủ: xã hội, ít nhất, cũng có thể tham dự hoặc giám sát các quyết định và cách thức thi hành các quyết định ấy của nhà nước. Bởi vậy, Bernhard mới khẳng định: “Dân chủ hiện đại chỉ có thể tồn tại trong mối liên hệ với xã hội dân sự” (5); Dorota I. Pietrzyk xem hai khái niệm xã hội và dân chủ, tuy có ý nghĩa khác nhau, vẫn trùng lấp lên nhau (6).
 
Với khái niệm “tiếng nói chung” hay “hành động chung”, tôi chỉ muốn nhấn mạnh đến tính chất tập thể. Xã hội dân sự bao giờ cũng phải là một việc làm có tính tập thể. Không có tính tập thể vẫn có xã hội, nhưng không thể có xã hội dân sự.
 
***
 
Chú thích:
 
  1. Trong bài “Can We Measure Civil Society? A Proposed Methodology for International Comparative Research” in trên Development in Practice số 17, tháng 6 năm 2007, tr. 338-352.
  2. CIVICUS (2005), Civil Society Index – Shortened Assessment Tool (CSI-SAT), A Guide for CSI-SAT Implementation Agencies, Washington D.C.: CIVICUS.
  3. Jurgen Habermas (1989), The Structural Transformation of the Public Sphere: An Inquiry into a Category of Bourgeois Society, Thomas Burger và Frederick Lawrence dịch, Cambridge: Polity.
  4. Neera Chandhoke (2007) bài đã dẫn, tr. 609.
  5. Dẫn theo Gideon Baker, trong bài “The Taming of the Idea of Civil Society”, in trong Peter Burnell & Peter Calvert (biên tập) (2004), Civil Society in Democratization, London: Frank Cass, tr. 46.
  6. Dorota I. Pietrzyk, “Democracy or Civil Society?”, Politics số 23 (2003), tr. 41.

    * Blog của Tiến sĩ Nguyễn Hưng Quốc là blog cá nhân. Các bài viết trên blog được đăng tải với sự đồng ý của Ðài VOA nhưng không phản ánh quan điểm hay lập trường của Chính phủ Hoa Kỳ.

Nguyễn Hưng Quốc

Nhà phê bình văn học, nguyên chủ bút tạp chí Việt (1998-2001) và đồng chủ bút tờ báo mạng Tiền Vệ (http://tienve.org). Hiện là chủ nhiệm Ban Việt Học tại trường Đại Học Victoria, Úc. Đã xuất bản trên mười cuốn sách về văn học Việt Nam.
Diễn đàn này đã đóng.
Trình bày ý kiến
Ý kiến
     
bởi: ba Tam buon dua từ: dallas
26.02.2013 15:35
Ly thuyet ve xa hoi dan su cua thay giao Quoc co nhieu cai moi me .Nhung ap dung voi Viet Nam thi da bi cai "Hoi Mat tran to quoc Viet Nam "Phoi hop voi bon cong an dap tu trong trung nuoc.Chi hy vong rang nhung ly thuyet se la cai mam cho nhung ban tre Viet Nam thi do cung la thanh cong cho nguoi viet.

bởi: xuandonguyen từ: tphcm
26.02.2013 13:07
xuân độ Chuyện một người đa tài vừa làm ca sĩ , nhạc sĩ & cũng là ông bầu show có tiếng ở tphcm chàng trai này chính là nhạc sĩ ca sĩ xuân độ ,

Anh lúc đầu bước vào nghệ thuật anh làm tổ chức sự chuyên cung cấp ca sĩ ,mc,múa ,người mẫu, âm thanh ánh sáng vv ,

sau này anh còn tham gia đi hát & sáng tác nhạc & đã gặp hái dc một số thành công nhất định

anh đã viết và trình bày những bài hát bất hủ để lai dư âm & tính giáo dục tốt trong lòng khán giả trong & ngoài nước , cac bạn có thể nghe những bài hát do nhạc sĩ ca sĩ xuân độ sáng tác như bài hát nhớ mong vợ yêu , sống chung một mái nhà, ôi tình yêu trong sáng do nhạc sĩ ca sĩ xuân độ sáng tac

trên các trang web zing, youtube, nhạc của tui, yêu ca hát

bởi: Long từ: USA
25.02.2013 23:27
Tôi có đưa ý kiến về anh chàng "bảo vệ"(đảng) ở Đài Tưởng Nhớ Liệt Sỹ tại Hà Nội. Anh chàng một mực cản trở người công dân vào viếng và đặt vòng hoa. Thành thật mà nói, lời lẽ anh ta rất nhẹ nhàng lịch sự. Điều đó mang một ý nghĩa: theo tôi là giả tạo và láo lếu. Chỉ cần chút xíu suy nghĩ thì thấy ra ngay.

Anh làm việc tại một nơi công cộng như công viên, đài tưởng niệm, thư viện, nhà bảo tàng v.v... là anh đang phục vụ công chúng. Công chúng đóng thuế để trả lương cho anh làm việc. Nói rõ hơn, anh có trách nhiệm dọn dẹp, đón tiếp, phục vụ người dân. Anh không có quyền hạch sách họ. Bằng không ,anh sẽ bị công chúng tống cổ khỏi việc làm.

Hằng ngày, người khắp nơi đến viếng thăm Đài Tưởng Niệm Chiến Tranh VN ở Washington D.C, họ để lại hằng tá bó hoa đủ loại, vật dụng cá nhân, đủ thứ linh tinh khác để biểu tỏ sự cảm xúc. Không ai dám đặt câu hỏi : tại sao lại đem hoa màu xanh, màu tím, màu vàng ? Chắc chỉ có mấy thằng khùng mới nói như vậy. Dân chúng để lại vòng hoa tưởng niệm, anh có nhiệm vụ thu gọn lại vào cuối ngày. Chấm hết.

bởi: Bị o ép
24.02.2013 23:32
Cái chính thể hiện hành là quái thai bởi:
-Quan chức cầm quyền được làm ăn tự do theo cơ chế thị trường của thế giới,tự do quan hệ với tư bản nước ngoài và tự do lột đất đai của nông dân mà không trả họ đồng tiền nào vì '' đất đai sở hứu toàn dân do đảng định đoạt và là chủ sở hữu " (đã thấy quái thai chưa ???)
-Người dân không được phép làm ăn như cán bộ cầm quyền,tuyệt đối không được phép làm ăn với người nước ngoài vì lý do an nịnh.Nếu người dân muốn làm ăn với người nước ngoài thì phải mời vợ con nhà cầm quyền đứng tên trong hợp đồng kinh doanh và không phải bổ đồng vốn nào nhưng lại được "gặm miếng to " trong lợi tức (đã thấy quái thai chưa ??? )
-Người dân phải chấp hành đường lối do đảng đề ra nhưng gia đình quan quyền lãnh đạo lại được áp dụng luật Quốc tế về nhân quyền để sống(đã thấy quái thai chưa ??? )
-Và còn muôn muôn vàn chuyện quái thai dị dạng cười ra nước mắt nữa trong nhà nước pháp chế xã hội chủ nghĩa mà ở đó tòa án bênh ra mặt công an vô cớ đánh chết người mà chả làm sao,hay là phiên tòa xử công khai nhưng dùng bạo lực xua đuổi người dân đến tham dự.
-Công lý ở đâu khi luật sư Lê Quốc Quân bị đảng ghét mà vô cớ bị bắt giam trái phép,mà Quốc hội im thin thít không dám mở miệng.

bởi: Bình sọ não từ: Hn
24.02.2013 22:18
Xin lỗi GS Quốc, mượn văn ông ( bài Starbucks và văn hoá cà phê) để tổng kết loạt bài phản biện của BSN về xã hội dân sự.
........
Tôi không biết về lâu về dài Blog ông Quốc có thành công ở Việt Nam hay không. Nếu tôi có cơ hội đọc bài của ổng, không chừng tôi vẫn sẽ viết bài phản biện. Lý do: thấy an tâm hơn: Nó có thể không bùi tai nhưng ít nhất là nó giảm bớt các loại ý kiến một chiều thiếu thân thiện, được nhập từ đường biên giới phía Úc, để mong văn hoá viết lành mạnh đa chiều hơn, không để thành…văn hoá giết người.

Giết từ từ.

bởi: Bình sọ não từ: Hn
24.02.2013 21:56
Ông Quốc là TS Văn chương, vậy nên khi đọc, văn ông khó hiểu lắm. Bằng chứng là có một số comment cứ khen đã. Cái này giáo sư(toán) Bảo Châu gọi là tâm lí cái "Con Cừu" !
Văn là người, vậy nên qua bài "Cái chổi" , BSN biết ổng uống cà phê Việt Nam, chứ không phải như ổng nói...sợ cái chết từ từ của cà phê Việt.
BSN còn biết ổng không biết quét rác, theo phong cách Việt. Lại nữa, đã lâu ổng chưa trở lại Việt Nam nên những hình ảnh ổng mô tả nó cũ quá rồi, ít nhất là 10 năm. Xưa rồi Diễm ơi.
Ông Quốc bắt chước nghĩa bóng của ông Tố Hữu để chỉ ra bản chất của một thứ khác..
Nhưng ông lạc hậu trong hình ảnh đời sống thực tại VN, vậy nên chủ ý ông định nêu nó thiếu sống động, cái này gọi là... "hiện thực phê phán" ?
Ông đang dùng "Cái chổi" và văn-hóa-hất-rác-và-bụi vào người khác.
Đối tượng các bài viết của ông Quốc là cả một xã hội.
Có tham vọng không nếu ông cứ ở bên Úc mà ngó qua Việt Nam rồi múa bút tùm lum.Trúng thì tốt, không trúng thì trượt. Vào chỗ khác cũng được, đàng nào cũng OK.
Dù sao BSN cũng cám ơn ông Quốc. Nhỏ chưa được học, nay được hiểu thế nào là cái xã hội dân sự mà mình vô thức đang tham gia. Cũng hay hay....

bởi: Bình sọ não từ: Hn
24.02.2013 21:53
Ông Quốc là TS Văn chương, vậy nên khi đọc, văn ông khó hiểu lắm. Bằng chứng là có một số comment cứ khen đã. Cái này giáo sư(toán) Bảo Châu gọi là tâm lí cái "Con Cừu" !
Văn là người, vậy nên qua bài "Cái chổi" , BSN biết ổng uống cà phê Việt Nam, chứ không phải như ổng nói...sợ cái chết từ từ của cà phê Việt.
BSN còn biết ổng không biết quét rác, theo phong cách Việt. Lại nữa, đã lâu ổng chưa trở lại Việt Nam nên những hình ảnh ổng mô tả nó cũ quá rồi, ít nhất là 10 năm. Xưa rồi Diễm ơi.
Ông Quốc bắt chước nghĩa bóng của ông Tố Hữu để chỉ ra bản chất của một thứ khác..
Nhưng ông lạc hậu trong hình ảnh đời sống thực tại VN, vậy nên chủ ý ông định nêu nó thiếu sống động, cái này gọi là... "hiện thực phê phán" ?
Ông đang dùng "Cái chổi" và văn-hóa-hất-rác-và-bụi vào người khác.
Đối tượng các bài viết của ông Quốc là cả một xã hội.
Có tham vọng không nếu ông cứ ở bên Úc mà ngó qua Việt Nam rồi múa bút tùm lum.Trúng thì tốt, không trúng thì trượt. Vào chỗ khác cũng được, đàng nào cũng OK.
Dù sao BSN cũng cám ơn ông Quốc. Nhỏ chưa được học, nay được hiểu thế nào là cái xã hội dân sự mà mình vô thức đang tham gia. Cũng hay hay....

bởi: Long từ: USA
24.02.2013 12:21
Một hành động thuộc xhds tại VN

Đó là một nhóm bè bạn, người viết blogs, họ là những nhà trí thức tên tuổi, những nhà chính trị và quân sự cao cấp, hồi hưu của CSVN. Ngày 17/1/13, họ tự ý làm 2 tràng hoa tưởng nhớ chiến sĩ trận vong trong trận đánh bảo vệ đất nước 34 năm trước với quân TQ ở biên giới phía Bắc. Họ mang tràng hoa tự làm rất đẹp đến Đài Tưởng nhớ Liệt Sỹ tại Hà Nội. Họ ra đi, đàng hoàng, thản nhiên và rất tự tin tự hào.

Tôi có xem qua đoạn video clip này từ đầu đến cuối. Sự việc không đơn giản như họ bàn bạc và suy nghĩ tại nhà. Họ bị ngăn chặn ngay lập tức. Không có đàn áp gì. Chỉ ngăn cản. Nhứt định ngăn cản. Không cho vào đặt vòng hoa tưởng niệm.

Rất tức cười. Chỉ 1 anh "bảo vệ" thôi, đã chận đứng tất cả. Lý luận của anh ta rất nhẹ nhàng, lễ phép. Mặc dù vô lý. Anh ta chỉ nói đi nói lại 1 câu :" Không được đâu các bác ơi !"

- Tại sao không được? Đây là tài sản chung của nhân dân. Chúng tôi tưởng niệm chiến sĩ hy sinh, tại sao không được?
- Không được đâu, nhé. Này cái dòng chữ như thế này là không được!
- Tại sao cơ?
- Đấy, màu đen là không được !
- Thế màu gì thì được xin anh cho biết ?
- Tôi không biết, nhưng màu đen là không được nhé ! Yêu cầu các bác mang nó đi chổ khác dùm cho, nhé !

Dĩ nhiên, những người đi đặt vòng hoa hoàn toàn phải chấp hành "quy định" của "nhà nước". Họ lùi ra ngoài, băng qua bên kia đường vái vọng vào thôi.
Rõ ràng, hành động dân sự thiện nguyện của công dân. Hoàn toàn hợp pháp. Văn minh, lịch sự. Vẫn bị ngăn cấm tại VN triệt để, nếu không vận hành trong tổ chức của đảng CS. Tôi không rõ, sau tiến trình hình thành thì xhds tại VN sẽ hoạt động như thế nào trong thực tế?

http://xuandienhannom.blogspot.com/2013/02/ha-noi-khong-cho-vao-vieng-ai-liet-si.html

Trả lời

bởi: Nhô từ: Hoa Kỳ
25.02.2013 04:49
Một dúm giả nhơn giả nghĩa đẫn đầu bởi Nguyễn Xuân Diện, Nguyễn văn A không thể được gọi là xã hội dân sự (civil society) theo bất cứ định nghĩa nào. Thậm chí theo định nghĩa mới nhất mà thầy Quốc của bạn vừa mới chế ra. Vì sao? Vì nó là một dúm loe nghoe. Nó không phải là tập thể số đông. Dúm giả nhơn giả nghĩa đó chỉ có thể được gọi là "uncivil society".

Gỉa nhơn gỉa nghĩa, mang vòng hoa tang xộc xệch theo truyền thống công giáo tìm cách dâng lên Tượng Đài Liệt Sỹ của những người Cộng Sản VN hy sinh bảo vệ tổ quốc là một hành động và thái độ "uncivil". Bạn Long ở USA, bạn hiểu rõ ý nghĩa "uncivil".

Bạn Long có hiểu vì sao anh cảnh vệ đơn độc ở Tượng Đài Liệt Sỹ chỉ bằng lời lẽ rất nhẹ nhàng, diụ dàng là đàng khác, nhưng có khả năng và chứa đầy quyền lực khiến cho nhúm dân chủ giả đò kia phải râm rấp tuân theo không?

Vì anh cảnh vệ kia là đại diện, là biểu hiện cho quyền lực xã hội rất thật và có thật. Diện, và A không thể không tuân theo quyền lực xã hội đích thực và có thực. Anh cảnh vệ đứng đó giống như bảng chỉ đường, là Traffic Sign.

Xã hội dân sự mà ông Quốc đang bàn tới là xã hội ảo, với quyền lực rất ảo, thứ quyền lực chỉ có trong khái niệm ngôn từ, thứ quyền lực không ai có thể rờ và thấy được.

Ngay cả ở đất nước dân chủ như Hoa Kỳ, khái niệm về xã hội dân sự thật sự chỉ được nói đến nhiều vào thập niên 80's của thế kỷ trước. Ở Hoa Kỳ, xã hội dân sự chỉ được nói nhiều khi có xã hội Internet.

Cái thứ Xã hội Dân sự mà ông Quốc đang cố tình méo mó vẻ vời là một khái niệm ảo và chỉ có trong thế giới ảo mà thôi.

Ngay từ đầu, Nhô đã nhìn thấy ông Quốc đã nhìn ra cái thế bí, gặp sự bế tắc trong lý luận khi ông muốn vẻ ra cái thứ xã hội ảo này. Ông Quốc khập khựng, càng về những bài sau, ông viết càng nhạt nhẽo, mất hẳn cái hồ hởi phấn khởi như những bài viết về nó lúc đầu.
Trả lời

bởi: Vô danh
24.02.2013 22:59
Quan chức cầm quyền hiện nay giống hệt y trang Ngô Đình Cẩn trước đây.
Làm chi có xã hội dân sự.Rách việc.

bởi: Hoàng Tuấn từ: Gia lai
24.02.2013 07:47
Chân thành cám ơn ông Nguyễn Hưng Quốc với loạt bài về “Xã hội dân sự”

bởi: Nghĩa thục từ: Quảng ngãi
24.02.2013 03:34
Đó là mơ ước:
- Dân sự là không Đảng phái, không quân đội, không cảnh sát, mọi người sống bình đẳng. Tạm gọi là Cộng sản - Vô sản 'liện hiệp lại'. - Có đẳng cấp, có bóc lột, có giai cấp, "có kể ăn không ngồi rồi hưởng lương",kẻ bồi bút, ..."- thì thì làm gì có xã hội dân sự.

bởi: Cong
23.02.2013 15:39
Cám ơn GS NH Quốc đã cho một bài giảng về Công Dân giáo dục rất hay. Khiến cho tôi nhớ lại thuở còn mài đủng quần ở trường trung học Sàigòn trước 1975. Tôi ước gì có thể quay lại những ngày ấy để cùng giáo sư của mình bàn luận thêm về các khái niệm mới mẻ này và cùng các bạn học tranh nhau dẫn chứng các ví dụ để làm sáng tỏ vấn đề.
Xã hội dân sự thật là một đề tài quan trọng để giáo dục quần chúng kết đoàn, sử dụng sức mạnh của mình để trở thành một người chủ thật sự trong đất nước, xã hội, mà bảo vệ mình, gia đình và môi trường sống. Chính những sự 'quan tâm chung' này mà xã hội sẽ phát triển theo chiều hướng tốt hay xấu. Nếu các công dân không biết học tập để trở thành một người chủ tốt thì họ dễ bị lợi dụng bởi các thế lực xấu biến họ trở thành nô lệ.

bởi: Vô danh
23.02.2013 14:43
Một nơi chốn để người ta lo lắng, lưu tâm chung những vấn đề của đời sống. Có tính tập thể. Nơi chốn, thời nay, có thể thật có thể ảo. Thì có thể gọi là xhds. Mr.Quốc thêm là phải có ý thức tư cách công dân. Tôi thấy ý thức này mặc nhiên đã có. Vì, ai mà chẳng là công dân trong xứ sở của họ? (Chỉ trừ thành phần bất hảo sống ngoài vòng luật pháp).

Định nghĩa trên rất đúng, nhất là tại VN, theo tập quán của VN, và theo thời thế của VN. Người Việt rất hay túm chụm lại tại các nơi công cộng và tư riêng, như quán cà phê hay đám tiệc, chẳng hạn, rồi bàn bạc nhiều chuyện. Từ chuyện lớn tới chuyện nhỏ.

Tính tập thể, tôi thấy, thật ra lại được sản sinh nhiều nhất từ ý thức của cá nhân. Có khi ý thức từ một nguồn cội khác, gián tiếp. Người Việt hải ngoại tại Mỹ, Pháp, Úc... không phải là công dân VN, nhưng họ vẫn có những ưu tư và thậm chí chi viện giúp đở người VN trong nước nhiều chuyện.

Người Mỹ chưa từng sống với CS 1 ngày, nhưng họ, có thể nói, không chấp nhận chủ nghĩa tàn ác này. Họ chống lại nó mạnh mẽ nhứt. Chính người sống trong môi trường tình thương thì họ sẽ cảm thông và giúp đở người hoạn nạn được nhiều nhất. Người yêu thích cái đẹp, tự nhiên họ rời xa sự xấu. Trẻ em được dạy telling the truth từ nhỏ thì xã hội về sau mới tôn trọng sự thật đến cùng. Dường như, lối giáo dục của VN là : "tranh cãi" về cái xấu thay vì cung ứng cho đời cái đẹp.

Nhà văn Bình Nguyên Lộc có viết đại ý: "Vào ngày chủ nhựt, đạp xe đạp đến thăm một trại dưỡng lão để an ủi, hỏi thăm, giúp đở những người già neo đơn, biết đâu sẽ đem lại cảm hứng cho một truyện mới".

Ý tưởng này, thoạt nghe quá đơn giản và có tính cách cá nhân, thật ra rất khó khăn gần như bất khả thi, ở một nơi chốn như VN hiện nay. Nơi mà tổ chức xã hội ngoại vi của đảng CS thống súy tất cả. Nơi chốn mà người làm thiện nguyện volunteers có thể bị xem như hành động nguy hiểm và phạm pháp.

bởi: Nhô từ: Hoa Kỳ
23.02.2013 13:05
Thế thì cái xã hội dân sự mà ông quan tâm tiến tới là gì, gỉa hay thật? Phải chăng là xã hội của những kẻ chuyên ăn vạ và vu vạ kiểu "Pol Pot lật đổ Shianouk" chăng?

Đó là xnhững kẻã hội dân sự của những kể “ngủ yên trong giường chiếu hẹp” với những “giấc mơ con đè nát cuộc đời con”. Những giấc mơ gỉa dối, thiốu lương thiện "Pol Pot lật đổ Shianouk", "hải quân VN tuần tra chung với hải quân Trung Cộng trên Biển đông"
Trả lời

bởi: Vô danh
26.02.2013 14:46
..."trong anh ngữ khi bạn muốn diễn tả hai chữ "cát vàng" , bạn phải học thuộc lòng cách viết hai chữ golden sand và bạn chẳng cần suy nghĩ lung tung gốc hai chữ nầy đâu cả! Bạn tự động phải hiểu là chúng phải được đánh vần, spelled, được viết như thế, như thế...giải thích như rứa bạn chừ đã ổn chưa ?" Đấy critical thinking về lịch sử của loại "Chó điên hay sủa" là thế đấy.
Trả lời

bởi: Truyền Đăng
24.02.2013 12:17
Cột đèn là thứ vô tri, vô giác mà nó muốn chạy bỏ CS được thì nó cũng đã đi rồi....Bác đừng vào các diễn đàn mà nói nhãm nhí để bênh vực cho cái chủ nghĩa bệnh hoạn mà bác theo đuổi...Riêng dân chủ chống cộng đến cùng, thợ neo, thợ mõ, thợ hàn, việt kiều phản động, ai ai cũng chỉ muốn cái chính phủ bệnh hoạn của ông từ bỏ chủ nghĩa quái thai này để trực diện một thể chế xã hội mới, định rỏ phương hướng phát triển kinh tế hầu đưa đất nước bắt kịp ĐNA và các nước phương tây, chứ chẳng có ai đòi các ông phải nhường ngôi báu lại cho bất kỳ ai. Khỏi cần phải sợ vạ cách mạng hoa nhài, hoa bưởi, hoa xún hảy mở một trưng cầu dân ý ngày mai đi, bầu cử tự do đi bác và đảng sẻ có câu trả lời ngay.
Trả lời

bởi: NT
25.02.2013 10:56
Cả thế giới đã từ bỏ, loại nó ra ngoài vòng pháp luật rồi mà tên Nhô cứ lải nhải những luận điệu như tên khùng HHP.

Blog

Nhìn Joshua Wong, nghĩ về vấn đề lãnh tụ

Sinh ngày 13/10/1996, Joshua Wong có một thân hình khá gầy gò, khuôn mặt hơi choắt, gò má hóp, đôi kính cận dày
Thêm

Những bước đi đẹp của sự thật

Hai cuốn Trần Đức Thảo - Những lời trăng trối và Đèn Cù là những bước đi của sự thật
Thêm

Đại học phi lợi nhuận không phải là thiên đường trú ẩn của kẻ bất tài

Các tổ chức phi lợi nhuận khi xin tài trợ luôn phải chứng minh được rằng mình hoạt động hiệu quả
Thêm

Văn hoá dân chủ

Một văn hoá dân chủ bao giờ cũng là một văn hoá dân sự, nơi các công dân ý thức vai trò và trách nhiệm của mình đối với cái chung
Thêm
Các bài viết khác

Bạn đọc làm báo

Tiễn, nhớ anh Nguyễn Xuân Hoàng

Bây giờ anh đã thanh thản bên kia thế giới. Tôi sẽ chẳng còn được đọc email hay nghe anh nhẹ nhàng than thở mỗi khi cơn đau dằn vặt
Thêm

Quốc hội cần ra nghị quyết về chủ quyền biển đảo của Việt Nam

Quốc hội Việt Nam cần đưa ra nghị quyết tái xác nhận chủ quyền biển đảo của quốc gia và phủ nhận hiệu lực pháp lý của các văn kiện ngoại giao
Thêm

Trang ảnh Rong chơi hải đảo thần tiên

Hawaii mỗi năm đón 8 triệu du khách, 61% từ nội địa Hoa Kỳ. Trong số du khách nước ngoài, người Nhật chiếm gần nửa
Thêm

Một lần nữa - TPP lại lỗi hẹn?

Nhà lãnh đạo Mỹ phải nhìn nhận rằng vòng đàm phán Hiệp định tự do thương mại xuyên TBD còn nhiều phức tạp, không thể kết thúc trước cuối năm 2014
Thêm

Chính quyền VN 'cố đấm ăn xôi' với yêu cầu 'viết đơn xin tha tù'

Ngày 28/8 vừa qua, Nguyễn Văn Hải, tức blogger Điếu Cày gọi điện về gia đình và báo là người của Bộ Công an đã yêu cầu ông 'viết đơn xin tha tù' để được 'đặc xá'
Thêm
Các bài viết khác
JavaScript của bạn đang tắt hoặc bạn có phiên bản Flash Player cũ của Adobe. Hãy trang bị Flash player mới nhất.
Quan hệ Việt-Mỹ sẽ có bước đột phá sau chuyến thăm của ông Phạm Bình Minh?i
X
02.10.2014
Tin tức: http://www.facebook.com/VOATiengViet, http://www.youtube.com/VOATiengVietVideo, http://www.voatiengviet.com. Nếu không vào được VOA, xin các bạn hãy vào http://vn3000.com để vượt tường lửa. Phó Thủ tướng kiêm Bộ trưởng Ngoại giao Việt Nam Phạm Bình Minh thăm chính thức Hoa Kỳ để ‘tham vấn toàn diện về các vấn đề song phương và khu vực trong khuôn khổ mối quan hệ Đối tác Toàn diện giữa hai nước’, đáp lời mời của Ngoại trưởng John Kerry. Ba trọng tâm dự kiến nằm cao trong nghị trình làm việc giữa Ngoại trưởng hai nước cựu thù lần này bao gồm vấn đề Biển Đông, tiến trình đàm phán Hiệp định Tự do Thương mại Xuyên Thái Bình Dương TPP do Hoa Kỳ dẫn đầu, và khả năng Mỹ dỡ bỏ lệnh cấm vận võ khí sát thương cho Việt Nam.
Video

Video Quan hệ Việt-Mỹ sẽ có bước đột phá sau chuyến thăm của ông Phạm Bình Minh?

Phó Thủ tướng kiêm Bộ trưởng Ngoại giao Việt Nam Phạm Bình Minh thăm chính thức Hoa Kỳ để ‘tham vấn toàn diện về các vấn đề song phương và khu vực trong khuôn khổ mối quan hệ Đối tác Toàn diện giữa hai nước’, đáp lời mời của Ngoại trưởng John Kerry
Video

Video Hàng ngàn người biểu tình ở Đài Loan ủng hộ Hồng Kông

Hàng ngàn người sinh sống tại Đài Loan tụ tập và hô khẩu hiệu vào cuối thứ Tư để ủng hộ các cuộc biểu tình đòi dân chủ ở Hồng Kông
Video

Video Lãnh đạo Hồng Kông kỷ niệm quốc khánh Trung Quốc giữa lúc biểu tình

Giới chức Hồng Kông hôm thứ Tư tổ chức buổi lễ đánh dấu kỷ niệm 65 năm quốc khánh nhà nước Trung Quốc cộng sản, trong khi giới lãnh đạo thành phố vẫn đang vướng vào cuộc đối đầu với những người biểu tình đòi nhiều cải cách dân chủ hơn
Video

Video Thêm người chết trong vụ núi lửa phun trào ở Nhật

Số người chết trong vụ núi lửa phun trào hôm thứ Bảy ở miền trung Nhật Bản đã tăng lên 48 người, sau khi lực lượng cứu hộ tìm thấy thêm 12 thi thể hôm thứ Tư
Video

Video Philippines có thể điều thêm binh sĩ tới gần Trường Sa

Quân đội Philipipines đang tính đến việc chuyển tiểu đoàn thủy quân lục chiến đóng ở Sulu đến Palawan, gần Biển Đông, để ‘hoạt động bảo vệ quốc phòng lãnh thổ’