ĐIỆN CAPITOL — Một sự rạn nứt đã xuất hiện giữa Tổng thống Hoa Kỳ Obama và các dân biểu đảng Cộng Hòa tại Hạ Viện liên quan tới Đại sứ Hoa Kỳ tại Liên Hiệp Quốc, bà Susan Rice. Hôm thứ Tư, Tổng thống Obama bênh vực bà Rice sau khi các thành viên đảng Cộng Hòa cáo buộc bà là đã đánh lạc hướng nước Mỹ về vụ tấn công gây tử vong vào Lãnh sự quán Hoa Kỳ ở Benghazi, Libya hôm 11 tháng Chín năm nay. Thông tín viên Michael Bowman của VOA tường trình rằng Đại sứ Rice có triển vọng được chọn ra thay thế bà Clinton để nắm chức vụ Bộ trưởng Ngoại giao Hoa Kỳ.
Trong một cuộc họp báo hôm thứ Tư, các nghị sĩ đảng Cộng Hòa John McCain và Lindsey Graham đã kêu gọi thành lập một ủy ban đăc biệt để điều tra cuộc tấn công tại Benghazi, giết chết Đại sứ Christopher Stevens và ba người Mỹ khác. Hai Thượng nghị sĩ đã dùng những lời lẽ mạnh mẽ chống đối bất cứ đề nghị nào nhằm đề cử bà Susan Rice vào một chức vụ mới trong chính phủ của Tổng thống Obama.
Nghị sĩ McCain phát biểu:
“Chúng tôi sẽ làm tất cả những gì cần làm trong phạm vi quyền lực của mình, để ngăn chặn bất cứ quyết định đề cử bà Susan Rice.”
Thượng nghị sĩ McCain và các nhà lập pháp khác chỉ trích gay gắt những tuyên bố của bà Rice trên nhiều chương trình truyền hình Hoa Kỳ sau cuộc tấn công ở Benghazi. Hôm 16 tháng Chín, bà phát biểu trong chương trình “This Week” của đài truyền hình ABC như sau:
“Theo thẩm định tốt nhất hiện nay của chúng tôi, dựa trên thông tin chúng tôi có trong tay bây giờ, thì trên thực tế, mọi sự bắt đầu một cách tự phát – không suy tính trước – để đáp lại những gì đã xảy ra tại Cairo.”
Bà Rice nói rằng các cuộc biểu tình đã nổ ra ở Ai Cập và những nơi khác vì một băng video tải lên Internet nhục mạ Hồi Giáo, bà nói vụ bạo động tại Benghazi cũng xuất phát từ cuốn băng video này.
Tổng thống Obama sau đó miêu tả cuộc tấn công ở Benghazi là một hành động khủng bố đã được hoạch định.
Nghị sĩ đảng Cộng Hòa Lindsey Graham nhận định về bà Susan Rice như thế này:
“Tôi không tin tưởng ở bà ấy. Lý do là vì tôi nghĩ bà lẽ ra phải biết nhiều hơn. Và nếu bà không biết hơn, thì bà không nên đại diện cho tiếng nói của Hoa Kỳ. Tôi nghĩ rằng bà không xứng đáng để được tiến cử.”
Trong một cuộc họp báo sau đó hôm thứ Tư, Tổng thống Obama lên tiếng bênh vực bà Rice, ông mô tả những lời chỉ trích của các nghị sĩ trong cuộc là “quá đáng.” Tổng Thống Obama nói:
“Bà Rice đã lên tiếng dựa trên sự hiểu biết tốt nhất của bà về những thông tin tình báo mà bà được cung cấp. Nếu Thượng nghị sĩ McCain và thượng nghị sĩ Graham muốn chỉ trích một người nào đó, thì lẽ ra các ông phải chỉ trích tôi. Tôi sẵn lòng thảo luận với các ông ấy về vấn đề đó.”
Tổng thống Obama nói ông chưa làm quyết định nào về các chức vụ trong nội các của nhiệm kỳ Tổng thống thứ nhì của ông, nhưng nói thêm rằng ông không có sự dè dặt về việc đề cử bà Susan Rice.
“Bà đã đạt những thành tích ngoại hạng trong công việc. Bà đã đại diện cho Hoa Kỳ và các quyền lợi của chúng ta tại Liên Hiệp Quốc một cách khéo léo và chuyên nghiệp, vừa tỏ ra cương quyết lại vừa mềm mỏng.”
Phát biểu đó của nhà lãnh đạo Mỹ đã gây phản ứng gay gắt nơi Thượng nghị sĩ Graham. Trong một tuyên bố, ông nói: “Thưa Tổng thống, xin đừng nghĩ rằng, dù chỉ một phút, là tôi không quy trách nhiệm cuối cùng cho ông về vụ Benghazi. Tôi nghĩ ông đã không làm tròn chức vụ Tổng tư lệnh quân đội trong thời gian trước, trong, và sau cuộc tấn công đó.”
Cuộc tấn công tại Benghazi xảy ra tám tuần lễ trước cuộc tổng tuyển cử. Cuộc tấn công này đã được đề cập tới trong hai cuộc tranh luận giữa Tổng thống Obama và đối thủ của ông, ứng cử viên đảng Cộng Hòa, là cựu Thống đốc Massachussets Mitt Romnney. Một số nhà phân tích đã thắc mắc không biết liệu chính quyền của Tổng thống Obama có cố tình giảm nhẹ tính chất nghiêm trọng trên thực tế của cuộc tấn công ở Benghazi, để che chở về phương diện chính trị hay không. Tổng thống Obama bác bỏ những cáo buộc đó.
Hôm thứ Tư, Tổng thống hứa cuộc tấn công ở Benghazi sẽ mang lại hậu quả đối với nhửng kẻ chịu trách nhiệm.
“Tôi nghĩ không có cuộc tranh cãi nào ở trong nước về chuyện rõ rệt có vấn đề khi 4 người Mỹ bị sát hại. Chúng ta phải tìm hiểu thấu đáo căn nguyên, và những kẻ tấn công phải chịu trách nhiệm về hành động của họ. Chúng ta phải mang những kẻ đã thực hiện cuộc tấn công đó ra trước công lý.”
Nhiều ủy ban của Thượng viện và Hạ viện Hoa Kỳ đang tiến hành cuộc điều tra về vụ tấn công tại Benghazi. Một ủy ban đặc biệt sẽ tiếp cận với các nhân chứng, các vật liệu, và kết luận của tất cả các ủy ban khác, để đưa ra theo lời các thành viên đảng Cộng Hòa, một phúc trình toàn diện và đầy đủ hơn. Các ủy ban đặc biệt đã được trao quyền trong quá khứ để điều tra những sự cố xảy ra, chẳng hạn như vụ tai tiếng Watergate đã buộc Tổng thống Richard Nixon phải từ chức, và vụ tai tiếng Iran-Contra đã làm rúng động chính phủ của Tổng thống Ronald Reagan.