Đến ngày 6 tháng 11 năm nay, người dân Hoa Kỳ sẽ lại có cuộc bầu cử quan trọng để chọn người lãnh đạo quốc gia. Mặc dù tại Hoa Kỳ có nhiều đảng chính trị nhưng trên thực tế, chỉ có hai đảng thay phiên cầm quyền là đảng Dân Chủ và đảng Cộng Hòa. Cuộc vận động tranh cử Tổng Thống và Phó tổng Thống Hoa Kỳ năm 2012 đang bước vào giai đoạn sôi nổi.
Đảng Dân Chủ là đảng đang cầm quyền và tổng thống Barack Obama và Phó tổng thống Joe Biden sẽ được Đảng chính thức đề cử ra tái tranh cử cho nhiệm kỳ 4 năm tới, tại Đại Hội toàn quốc của đảng Dân chủ vào ngày 3 tháng 9 năm 2012 tại thành phố Charlotte, tiểu bang North Carolina.
Còn Đại hội toàn quốc của đảng Cộng Hòa dự trù tổ chức vào ngày 27 tháng Tám tại thành phố Tampa, thuộc tiểu bang Florida để chính thức đề cử Thống đốc Mitt Romney và dân biểu Paul Ryan, đại diện cho đảng Cộng Hòa trong cuộc chạy đua vào tòa Bạch Ốc. Tuy nhiên, đại hội của đảng Cộng Hòa phải dời lại một ngày, vì ảnh hưởng của cơn bão Isaac đang đe dọa thành phố Tampa.
Trong quá khứ, vai trò của cử tri người Mỹ gốc Việt trong các cuộc bầu cử thường rất thầm lặng. Tuy nhiên trong kỳ tổng tuyển cử này, những cử tri người Mỹ gốc Việt hoạt động rất tích cực.
“Ủy ban Người Mỹ gốc Việt ủng hộ Tổng Thống Obama” - Vietnamese Americans For Obama - gọi tắt là VAFO, có trụ sở ở thủ đô Washington, D.C và nhiều tiểu bang khác. VAFO đang vận động ráo riết cho liên danh Dân Chủ Obama-Biden. Ông Đỗ Quang Tỏa, là một người tị nạn cộng sản và là một thành viên của VAFO tại tiểu bang Virginia, cho biết về tổ chức và mục đích của VAFO như sau:
“Tổ chức VAFO được thành hình hơn một năm nay và chúng tôi có những thành viên thuộc nhiều tiểu bang như là Cali, Oregon, Virginia, Maryland, Illinois, Florida.. VAFO thực sự có hai mục đích chính, mục đích thứ nhất là kêu gọi, cổ động đồng bào đi bầu cho thật đông để chúng ta có tiếng nói và điểm thứ nhì là cổ động đồng bào đi bầu đông và ủng hộ tổng thống Obama tái đắc cử nhiệm kỳ hai”.
Còn anh Hoàng Linh là một bạn trẻ lớn lên tại Hoa Kỳ và là một thành viên chính thức trong cử tri đoàn của Đảng Dân Chủ tại tiểu bang Virginia, thì nói là VAFO sẽ yêu cầu các cấp lãnh đạo trong đảng Dân Chủ tiếp tục ủng hộ các vấn đề Nhân Quyền, Tự do và Dân chủ cho Việt Nam:
“Chúng tôi sẽ có một cuộc tiếp tân và tiếp xúc với cấp lãnh đạo đảng Dân chủ để đưa vấn đề Nhân quyền, Tự do và Dân chủ cho Việt Nam. Đây là một cơ hiếm có để người Mỹ gốc Việt có thể dùng là phiếu của mình ở những tiểu bang với tỷ lệ thắng thua khít khao, như tiểu bang Virginia, Ohio, Pennsylvania và Nevada, thành những đòi hỏi thực tế với nhiều hy vọng được chấp thuận”.
Anh Linh nói rằng lý do nhóm VAFO ủng hộ tổng thống Obama vì chính sách của ông: “Chính sách của Tổng Thống Obama bảo đảm những phúc lợi cho các bậc cao niên, tạo cơ hội thăng tiến cho giới trẻ qua lãnh vực giáo dục và ủng hộ cuộc tranh đấu cho Nhân Quyền, Tự do cho Việt Nam”.
Anh nói thêm rằng sở dĩ anh tình nguyện vận động cho tổng thống Obama là để tiếp nối những nỗ lực của cha mẹ và anh tin tưởng là tổng thống Obama sẽ thành tâm giúp đỡ cộng đồng Việt Nam:
“Lý do căn bản nhất đã thúc đẩy tôi tình nguyện vận động cho Tổng Thống Obama là để tiếp nối những nỗ lực và sự hy sinh to lớn của ba mẹ tôi đã từ bỏ quê hương Việt Nam thân yêu, đi đến nơi đất khách quê người, tái tạo lại cuộc đời, làm việc cực nhọc để nuôi tôi có được ngày hôm nay. Đây cũng chính là cuộc đời của Tổng Thống Obama, do đó tôi thấy rất gần gũi và tin tưởng ông sẽ giúp đỡ một cách thành tâm đối với cộng đồng người Việt”.
Trong khi đó tổ chức Texas Asian Republican Club - Hiệp Hội Người Mỹ gốc Á Châu đảng Cộng Hòa tại Texas - có trụ sở chính tại Houston, cũng đang tích cực vận động cử tri đi bầu đông đủ và ủng hộ Liên Danh Romney - Ryan. Ông Hồ Thanh Nghị, chủ tịch của hội này, cho biết là Hội có trên dưới 1000 hội viên, trong đó có khoảng 30 phần trăm là doanh gia người Mỹ gốc Việt. Ông Nghị theo gia đình đến Mỹ tị nạn từ lúc 8 tuổi, và là một cựu đại úy Hải Quân Hoa Kỳ.
Là một nhà kinh doanh tại Houston, ông Nghị cũng là Ủy Viên Giáo Dục trong khu học chánh Alief, một khu vực phía tây nam Houston, với rất nhiều người gốc Việt cư ngụ. Ông chia sẻ lý do ông ủng hộ đảng Cộng Hòa là vì đảng Cộng Hòa chủ trương hệ thống kinh tế tự do, trong khi chính phủ của Tổng Thống Obama tạo quá nhiều luật lệ, thuế má, làm trở ngại cho việc phát triển kinh doanh, và không giải quyết được nạn thất nghiệp:
“Bây giờ nhiều thuế rồi, mình đi làm thì income tax, sale tax, property tax, cộng lên hết nhiều quá rồi. Chính phủ họ cần giảm bớt luật, regulations nhiều quá, government spending nhiều quá”.
Ông nói thêm là Hoa Kỳ đã vay nợ quá nhiều, nếu không cắt giảm ngân sách thì không biết làm sao mà trả nổi:
“Cái debt của chính phủ là gần 16 ngàn tỷ đồng Mỹ kim, không biết mình sustain nổi không”.
Và ông tỏ ý quan ngại là thế hệ con cháu sẽ phải trả nợ quá lớn vì chương trình y tế của tổng thống Obama. Ông cho rằng cuộc bầu cử này là sự chọn lựa giữa hai đường hướng, một là cứ tiếp tục vay nợ như đảng Dân Chủ cho thế hệ tương lai phải trả; hai là tiết kiệm cắt giảm ngay từ bây giờ như đường hướng của đảng Cộng Hòa:
“Cái này quan trọng cho mấy đứa nhỏ, mấy đứa trẻ mai mốt sẽ trả cái debt này vì bây giờ mình xài tiền của tụi nó, mấy cái medicare, mình cho ai xài cũng được nhưng mai mốt mấy người trẻ sẽ phải trả lại cái debt nó nhiều quá rồi”.
Còn bà Thảo, phu nhân của ông Nghị thì cho biết là bà rất đồng ý với chồng và ủng hộ đảng Cộng Hòa trên các vấn đề ngân sách, kinh tế. Tuy nhiên bà nói rằng có những vấn đề khác, như luật phá thai, thì bà thấy là nữ giới phải có quyền quyết định cho chính bản thân họ:
“Cháu không đồng ý abortion nhưng mà cháu nghĩ đàn bà, we should have a choice. Thí dụ như ai có bị rape thì mấy chuyện đó thì we should have the right to decide.”
Sự quan tâm của người Mỹ gốc Việt về cuộc bầu cử cho thấy họ đang hòa đồng vào nhịp sống chính trị tại Hoa Kỳ như những người Hoa Kỳ chính gốc. Các bà nội trợ cũng như giới trẻ ngày càng am tường các vấn đề chính trị tại Hoa Kỳ. Họ công khai và tích cực tham gia vào các cuộc vận động chính trị dòng chính. Một số người thích đường lối của đảng Dân Chủ, một số khác lại thích chủ trương của đảng Cộng Hòa. Ngay trong một gia đình, đôi khi cũng có những quan điểm khác biệt.
Có một điều mà có lẽ đại đa số người Mỹ gốc Việt đồng ý là mọi người có quốc tịch Hoa Kỳ và đến tuổi đi bầu, đều phải đi bầu để nói lên nguyện vọng của tập thể người Mỹ gốc Việt và chế độ độc đảng thì không thể chấp nhận được, dù trong cùng một gia đình.
Nguyễn Phục Hưng, tường trình từ Houston, Texas.