Thứ hai, 20/10/2014
Xem

Blog / Trần Vinh Dự

Kinh tế Việt Nam và Đông Nam Á: Những sắc màu sáng tối (2)

x
Đối lập trong tăng trưởng tín dụng

Câu chuyện khủng hoảng ở Việt Nam được nhiều người lý giải từ nguồn gốc tăng trưởng tín dụng vô tội vạ trong nhiều năm. So sánh với 04 nền kinh tế khác trong khu vực Đông Nam Á, có thể thấy rõ sự tương phản rất lớn giữa Việt Nam và các nước này. Ba nước có tăng trưởng tín dụng rất khiêm tốn là Malaysia, Philippines và Thái Lan. Với Thái Lan, tăng trưởng tín dụng năm 2009 chỉ có 3.1%, tăng lên 12.6% năm 2010 và 16.2% năm 2011. Philippines cũng có tốc độ tăng trưởng tín dụng một con số trong 2 năm 2009 và 2010, chỉ tăng lên thành 14.7% vào năm 2011. Malaysia có tốc độ tăng trưởng một con số vào năm 2009 và chỉ nhỉnh trên 10% vào các năm 2010 và 2011.

Domestic credit growth (%) 2008 2009 2010 2011
Malaysia   9.2 11.3 13.2
Indonesia 33 16.1 17.5 24.4
Philippines   7.4 8.7 14.7
Thailand   3.1 12.6 16.2
Vietnam 25.4 39.6 32.4 14.3
 
Indonesia là nước có tốc độ tăng trưởng tín dụng mạnh hơn nhiều so với 3 nước trên. Tăng trưởng tín dụng năm 2008 ở nước này lên tới 33%, còn cao hơn cả tốc độ tăng trưởng tín dụng ở Việt Nam trong cùng năm. Tuy nhiên, tốc độ này đã hạ nhiệt rất nhanh vào năm 2009 và 2010, xuống còn 16.1% và 17.5%. Tăng trưởng tín dụng ở nước này quay trở lại ở mức gần 25% vào năm 2011. Trong nửa đầu năm 2012, tăng trưởng tín dụng cũng đạt 25.8% ở Indonesia so với cùng kỳ năm ngoái. Điều này dẫn tới chuyện Ngân hàng Trung ương của nước này đang bàn đến các giải pháp để hãm đà tăng này lại.

Trong khi đó, ở Việt Nam, tín dụng đã được để tăng hầu như vô tội vạ. Suốt từ năm 2001 đến hết 2010, tăng trưởng tín dụng của Việt Nam đều trên mức 20%. Đặc biệt năm 2007, con số này lên tới 51% vào năm 2007, giảm xuống còn 25.4% năm 2008, nhưng sau đó lại vọt lên xấp xỉ 40% vào năm 2009 và trên 30% vào năm 2010. Trong suốt giai đoạn này, mặc dù chính phủ luôn đề ra các mục tiêu về tăng trưởng tín dụng, nhưng có vẻ không ai thực sự nghiêm túc về các mục tiêu này. Vì thế, tăng trưởng thực tế về tín dụng nội địa luôn vượt ngưỡng cho phép và không ai bị xử phạt.

Rõ ràng, so với các nước khác trong vùng Đông Nam Á, Việt Nam đã hết sức cẩu thả trong việc điều hành chính sách về tín dụng. Có thể nói theo một cách khác, là Việt Nam trong suốt các năm này đã say xưa trong câu chuyện tăng trưởng, và phải sử dụng tăng trưởng tín dụng như là một chất gây nghiện để có thể tiếp tục “phiêu” trong cơn mơ tăng trưởng kinh tế. Dù thế nào, cho tới giờ này thì ai cũng thấy các hệ quả tai hại của nó, tuy nhiên đã quá muộn.

Lạm phát và lãi suất

Không có gì đáng ngạc nhiên là một nền kinh tế tăng trưởng bằng cách liên tục bơm tín dụng với cường độ cao lại có lạm phát phi mã. Trong tương quan với 04 nền kinh tế còn lại ở Đông Nam Á, Việt Nam trong năm năm gần đây nhất cũng là một ngoại lệ đáng buồn. Trong khi 04 nước còn lại đều có tốc độ tăng của chỉ số giá tiêu dùng ở mức thấp (dưới 6.5%) trong suốt nhiều năm qua, thì Việt Nam có tốc độ tăng CPI có thể nói là ngoạn mục. Và điều này khiến cho các giải thích ở Việt Nam về việc chỉ số giá tiêu dùng tăng cao do “giá cả thế giới tăng cao” hoặc do “khủng hoảng của thế giới” trở nên rất ngờ nghệch vì cơ cấu kinh tế của Việt Nam không khác quá nhiều so với cơ cấu kinh tế của bốn nước còn lại.

CPI growth rate (%) 2008 2009 2010 2011 2012 (E)
Malaysia   0.6 1.7 3.2 2.8
Indonesia 9.8 4.8 5.1 5.4 6.4
Philippines   4.1 3.9 4.7 3.5
Thailand   -0.8 3.3 3.8 3.5
Vietnam 19.9 6.5 11.8 18.1 9.5
 
Tốc độ tăng trưởng chỉ số giá tiêu dùng (CPI) của Malaysia trong 4 năm qua đều ở mức rất thấp. Năm 2009 chỉ có 0.6%, năm cao nhất là 2011 cũng chỉ có 3.2% và năm nay Ngân hàng Thế giới dự kiến tăng CPI của nước này cũng chỉ 2.8%.  Thái Lan thậm chí còn có giảm phát vào năm 2009 với chỉ số giá tiêu dùng giảm 0.8%, sau đó tăng lên trên 3% vào năm 2010 và 2011. Năm nay tăng CPI ở Thái Lan cũng chỉ có 3.5%.

Philippines có tốc độ trượt giá cao hơn đôi chút so với Malaysia và Thái Lan, với chỉ số CPI tăng xấp xỉ 4% trong suốt 4 năm vừa qua.

Indonesia là trường hợp cá biệt hơn đôi chút với CPI năm 2008 chút xíu nữa thì xuyên thủng mốc một con số. Tuy nhiên, lạm phát ở Indonesia đã hạ nhiệt từ năm 2009, và tốc độ tăng CPI chỉ còn ở mức xấp xỉ 5% - 6% trong 4 năm gần đây nhất.
Đối lập với bức tranh trên, lạm phát ở Việt Nam gần như chọc thủng mốc 20%  vào năm 2008 do kết quả tăng tín dụng như lên đồng hồi năm 2007 (51%). Do tăng tín dụng được siết lại vào năm 2008, chỉ còn 25.4%, lạm phát đã hạ nhiệt vào năm 2009 với 6.5%, nhưng sau đó lại bật cao trở lại mức 2 con số vào năm 2010 và năm 2011 cũng gần như xuyên thủng mốc 20%. Trong năm nay, Ngân hàng Thế giới dự kiến CPI của Việt Nam sẽ thấp hơn mốc 10% đôi chút.

Đi kèm với lạm phát là lãi suất, chính sách lãi suất của 04 nền kinh tế khác ở Đông Nam Á hầu như giống nhau – tức là để lãi suất huy động ngắn hạn hầu như không cao hơn bao nhiêu so với tốc độ tăng CPI. Trong một số năm, lãi suất thực ở các nước này là âm. Thí dụ ở Malaysia năm 2011, ở Thái Lan năm 2010 và 2011, hay ở Philippines năm 2011.

Short term interest rate (%) 2008 2009 2010 2011 2012 (E)
Malaysia   2 2.5 2.9  
Indonesia 8.7 7.1 6.5 6.6  
Philippines   4.8 4.2 4.6  
Thailand   1.4 1.5 3  
Vietnam 8.1 10.7 14 14 13
 
Ở Việt Nam, câu chuyện lãi suất nói chung phức tạp hơn các nước còn lại. Về mặt quy định hành chính của nhà nước, lãi suất huy động của Việt Nam không quá cao (8.1% năm 2008, 10.7% năm 2009, và 14% vào hai năm 2010 và 2011). Tuy nhiên, trên thực tế, các ngân hàng ở Việt Nam đã tham gia vào một cuộc chạy đua lãi suất, với tinh thần tất cả đều vượt rào, trong suốt nhiều năm qua. Lãi suất huy động thực tế thường cao hơn mức tăng CPI khoảng 2-3% và lãi suất cho vay luôn cao hơn lạm phát khoảng 5-6% và cá biệt có những giai đoạn lãi suất cho vay cao hơn CPI đến cả chục phần trăm. (còn tiếp)

* Blog của Tiến sĩ Trần Vinh Dự là blog cá nhân. Các bài viết trên blog được đăng tải với sự đồng ý của Ðài VOA nhưng không phản ánh quan điểm hay lập trường của Chính phủ Hoa Kỳ.

Trần Vinh Dự

Trần Vinh Dự chuyên nghiên cứu, tư vấn, và viết về các vấn đề kinh tế của Việt Nam, Hoa Kỳ và thế giới. Ngoài lĩnh vực sở trường này, ông cũng thường xuyên viết về các vấn đề quan hệ quốc tế liên quan tới Á Châu. Trần Vinh Dự tốt nghiệp tiến sĩ kinh tế tại Đại học tổng hợp Texas ở Austin, làm chuyên gia tư vấn kinh tế cho tập đoàn ERS Group Inc., đồng sáng lập và là cố vấn cho Quỹ nghiên cứu Biển Đông.
Diễn đàn này đã đóng.
Trình bày ý kiến
Ý kiến
     
bởi: 1106
06.11.2012 06:27
Sau khi bị mời lên cơ quan điều tra làm việc, ông Đặng Văn Thành - Nguyên Chủ tịch HĐQT STB đã về nhà, có thông tin hai vợ chồng ông đã đáp máy bay ra Hà Nội làm việc. Cùng ngày, NHNN cho biết lượng vốn bơm ra thị trường OMO giảm mạnh sau khi STB công bố thanh khoản ngân hàng vẫn ổn định.

bởi: Vô danh
06.11.2012 01:50
Khoản mục "trả lãi vay" chính là chi chí tài chính. Lãi suất càng cao thì tiền lãi trả càng nhiều, chi phí càng cao, giá thành sản phẩm tất nhiên cũng phải cao để cty hoàn thành kế hoạch lợi nhuận. Có nghĩa là lãi suất cao sẽ góp phần tăng lạm phát.

Tuy nhiên cố vấn kinh tế của thủ tướng Dũng luôn cho rằng lạm phát cao thì phải áp lãi suất ngân hàng ở mức cao tương ứng????

Đây là 1 trong nhiều lý do khiến lãi suất VN không thể giảm.

bởi: 1106
06.11.2012 01:40
TPO – Ngày 5-11-2012, Hội đồng quản trị (HĐQT) ngân hàng cổ phần thương mại Sài Gòn Thương tín (Sacombank) đã họp, thông qua đơn từ nhiệm thành viên HĐQT của ôngĐặng Văn Thành.


Từ tuần trước, ông Thành cùng con trai của ông là Đặng Hồng Anh - Ủy viên HĐQT Sacombank, Chủ tịch HĐQT Sacomreal đã bị cơ quan cảnh sát điều tra Bộ Công an mời làm việc và câu lưu tại đây. Cũng trong thời điểm này, ông Thành cũng có đơn từ nhiệm chức Chủ tịch HĐQT Sacombank. Lá đơn được đánh giá là người viết , viết trong tình trạng vội vã.
Khi thông tin gia đình ông Thành bị phía cơ quan điều tra mời làm việc được rộ lên thì nhiều phóng viên đã tìm đến ngôi biệt thự của gia đình ông đang sinh sống trên đường Khương Việt, phường Phú Trung, quận Tân Phú (TPHCM) để tìm hiểu vụ việc và theo dõi diễn tiến tiếp theo.


Tuy nhiên theo xác nhận của ông Phạm Hữu Phú – Tân Chủ tịch HĐQT Sacombank xác nhận với báo chí, ông Thành cũng như con của ông là ông Hồng Anh đã trở về sau thời gian làm việc với cơ quan điều tra được cho là khá dài. Ngay sau đó, Sacombank đã tổ chức họp để thông qua đơn từ nhiệm thành viên HĐQT của ông Thành. Phía Sacombank đã xác nhận thông tin này.

Nguồn tin riêng của Tiền phong Online cho biết, sáng hôm nay, vợ chồng ông Thành đã đáp chuyến bay sớm ra Hà Nội để làm việc.

bởi: 1106
06.11.2012 01:18
"Rõ ràng, so với các nước khác trong vùng Đông Nam Á, Việt Nam đã hết sức cẩu thả trong việc điều hành chính sách về tín dụng. ". Theo tôi, CSVN điều hành lãi suất cao vì tư lợi hơn là lợi ích quốc gia. Lãi suất cao luôn cổ vũ cho lợi ích của nhà giàu, không vì lợi ích chung.

bởi: lê công sơn từ: hcm city
05.11.2012 23:52
Cảm ơn A. DỰ và Voanews đã cho giới trẻ VN có nhận thức đúng về kinh tế VN,qua hành vi của ngân hàng NN và NHTM ở VN.
Việt Nam là nước có nền kinh tế lạc hậu và thường xuyên bị lũng đoạn vì nó còn quá yếu.Song nhận thức này chưa được các nhà lãnh đạo NHNN VN tiếp nhận,do vậy 37 năm qua kinh tế VN phát triển quá chậm so với các nước trong khu vực.
Hôm nay,trước sự sụp đổ của cả nền kinh tế nhưng họ vẫn ngồi yên ,chắc đến năm 2014 mới có thể thay đổi.
Mục đích và mục tiêu của họ là gì chưa thể phát biểu ở đây,nhưng có điều chắc chắn,đây là cơ hội rất tốt cho các nhà đầu tư của nước ngòai,nhất là đầu tư lĩnh vực Ngân hàng,bất động sản.Ai nắm 2 lĩnh vực chủ chốt này thì sẽ điều hành kinh tế VIỆT NAM,có thể điều chỉnh cả nền chính trị và thể chế của nó.
Ngân hàng nào lãi thấp,tôi vay đầu tư sản xuất và ngân hàng đó và quốc gia đó là ông chủ của tôi,công nhân làm việc bằng vốn của nước ngòai thì họ ý thức rõ họ không còn là công nhân của thể chế chính trị ở đất nước họ.
Sự bóp ngặt của lãi suất và lượng tiền đầu tư vào lưu thông trên thị trường hiện nay theo lối "vặn vòi nước,cúp điện ,cúp nước"
sẽ đẩy nhân dân đến khốn cùng vì lưu thông trong nền kinh tế luôn đình trệ,kẻ điều hành tiền tệ và tài chính trục lợi trong khỏan trống đó,do đó lạm phát tăng dần theo điều khiển của họ,và họ giàu có vô biên khi nó nắm điều hành để đầu cơ.
Ơ một quốc gia dân chủ và tự do điều đó có thể xảy ra nhưng nó không có hệ thống,vì lực lượng đối lập sẽ lọai trừ nó không lâu,nhưng ở Việt Nam,không có dân chủ và tự do như chính Bác HỒ đã hi sinh cả cuộc đời cho nó,nên không thể lọai trừ một hệ thống độc đóan trong quyết định tiền tệ và thuế má.
HÊ thống chính trị Việt Nam lại tạo ra lắm kẻ thù,ngay cả trong nội bộ dân tộc,trong tầng lớp thương lưu của đảng,ngay cả trong hành vi bắt bớ và xử án...
Chính sách chính trị,kinh tế,lãi suất,thuế má,điều hành và tham nhũng là những nguyên nhân chủ yếu và quyết định lạm phát khủng khíếp ở VIỆT NAM trong suốt 37 năm qua.
Bài viết phản biện này còn nhiều ý...song dừng tạm ở đây,
Nó chưa là gì,chỉ gợi mở thực tế và thực tiễn đau buồn ở Việt Nam,dù rằng kinh tế có phát triển xa so với năm 1945,1959,Nhưng lại bỏ khá xa khỏan cách với các nước Đông Nam Á dù tài nguyên và ý chí của DÂN TỘC VN không kém.
Công Sơn chia xẻ thực tâm,chớ đố kị mà bắt giam rồi có chuyện chắn lành cả 2 bên.
Hãy vì chính tương lai của mình mà thực hiện đúng lời dạy của ông HỒ CHÍ MINH của các BẠN.

Blog

Người ‘đẹp’ nhất trong Đèn Cù

Cuốn Đèn Cù của Trần Đĩnh đang được phổ biến ngày càng rộng trong và ngoài nước. Với tôi cuốn sách giúp nhớ lại biết bao cảnh cũ người xưa
Thêm

Chính phủ dân chủ

Định nghĩa một chính phủ dân chủ, lâu nay, người ta hay nhắc đến ba yếu tố: của dân, do dân và vì dân
Thêm

Malala Yousafzai: nguồn cảm hứng của giới trẻ

Ở tuổi 17, Malala là người nhận giải Nobel hòa bình trẻ nhất trong lịch sử hơn trăm năm của giải thưởng có uy tín nhất thế giới này
Thêm

Nhiệm vụ của nhà phê bình văn học

Nhiệm vụ chính của nhà phê bình theo tôi, nằm ở chỗ: họ dám thách thức lại những điều mọi người đều cho là đúng
Thêm
Các bài viết khác

Bạn đọc làm báo

Thưa Thầy Lần Cuối

Với độc giả, Thầy là Nhà Văn Nguyễn Xuân Hoàng. Với riêng em, Thầy là thầy dạy văn chương
Thêm

TBT Trọng có dám ‘đập bình diệt chuột’?

Giới về hưu và đặc biệt tầng lớp cách mạng lão thành ở Việt Nam với không ít người còn trung trinh với quá khứ oanh liệt của đảng
Thêm

Đọc lại lịch sử

Qua phim The Last Days In Vietnam đạo diễn Rory Kennedy hy vọng người Mỹ sẽ lưu tâm đến bài học từ cuộc chiến VN
Thêm

VN vẫn cần đưa tranh chấp Biển Đông với TQ ra trước cơ quan tài phán quốc tế

Theo nhận định của tôi, Việt Nam vẫn cần đưa tranh chấp chủ quyền biển đảo với Trung Quốc ra trước các cơ quan tài phán quốc tế
Thêm

Vì sao Thống đốc Bình ‘quyết liệt’ giấu nợ xấu?

Lại một lần nữa Quốc hội nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam bị giới chủ ngân hàng 'qua mặt'
Thêm
Các bài viết khác
JavaScript của bạn đang tắt hoặc bạn có phiên bản Flash Player cũ của Adobe. Hãy trang bị Flash player mới nhất.
Đèn rẻ tiền cho người nghèo không có điệni
X
18.10.2014
Theo Cơ quan Năng lượng Quốc tế và Ngân hàng Thế giới, hơn một tỉ người trên thế giới vẫn không có điện. Một công ty ở Hà Lan đang cố gắng thay đổi điều đó với sản phẩm của mình dựa trên đèn LED.
Video

Video Đèn rẻ tiền cho người nghèo không có điện

Theo Cơ quan Năng lượng Quốc tế và Ngân hàng Thế giới, hơn một tỉ người trên thế giới vẫn không có điện. Một công ty ở Hà Lan đang cố gắng thay đổi điều đó với sản phẩm của mình dựa trên đèn LED.
Video

Video Đài Loan muốn cho tàu chiến đóng ở đảo Ba Bình

Đảo Ba Bình mà Đài Loan gọi là Thái Bình là đảo duy nhất trên quần đảo Trường Sa đủ diện tích để xây dựng một hải cảng và Đài Loan đang tiến hành thi công dự án này
Video

Video Thủ tướng Nhật Bản gửi đồ cúng đến đền Yasukuni

Thủ tướng Nhật Bản Shinzo Abe đã gửi lễ vật đến cúng tại một đền thờ Shinto mà nhiều nước láng giềng của Nhật Bản coi là biểu tượng của quá khứ quân phiệt của đế quốc Nhật
Video

Video Lãnh đạo Âu, Á tề tựu về Ý dự hội nghị thượng đỉnh

Các nhà lãnh đạo châu Âu và châu Á đã bắt đầu tham dự Hội nghị Thượng đỉnh Á-Âu kéo dài hai ngày để tăng cường hợp tác chính trị, an ninh và kinh tế, trong bối cảnh lo ngại ngày càng tăng về dịch bệnh Ebola, và hoạt động ngoại giao song song về cuộc khủng hoảng Nga-Ukraine
Video

Video Philippines thúc đẩy quốc tế ủng hộ Kế hoạch 3 điểm cho Biển Đông

Philippines đẩy mạnh lời kêu gọi cộng đồng quốc tế ủng hộ việc thực thi Kế hoạch 3 điểm (TAP) hướng tới giải pháp hòa bình cho tranh chấp Biển Đông