Thứ hai, 30/03/2015
Xem

Blog / Nguyễn Xuân Hoàng

Gặp lại Lê Tài Điển ở Quận Cam

Chân dung tuyệt vời về Lê Tài Điển. Tranh Nguyễn Thị Hợp.
Chân dung tuyệt vời về Lê Tài Điển. Tranh Nguyễn Thị Hợp.
Nguyễn Hoàng
Gặp lại hoạ sĩ Lê Tài Điển ở Quận Cam sau mấy năm, tôi thấy anh không thay đổi gì mấy. Vẫn gầy ốm, mái tóc bạc dài rối, đôi mắt nhìn vào khoảng không, ly rượu trước mặt, và ăn rất ít. [Hoạ sĩ Nguyễn Thị Hợp đã cho ta một chân dung tuyệt vời về Lê Tài Điển. Xin xem tranh đính kèm.] Cách uống nhiều mà ăn rất ít của Lê Tài Điển làm tôi nhớ Mai Thảo.

Lần gặp ở Paris với Kiệt Tấn, chúng tôi đã uống đến lúc người chủ quán nói đã đến giờ đóng cửa chúng tôi mới ra về. Lần gặp này không có Kiệt Tấn, và chúng tôi không uống đến lúc chủ quán báo động giờ đóng cửa. Nhưng theo chân anh Mai Thanh Truyết, chúng tôi lại có cơ hội cùng ngồi với Nguyễn-Xuân Nghĩa, cùng uống với nhau như những ngày ở Paris. Lê Tài Điển không phải là người nói nhiều, anh luôn có vẻ trầm ngâm của một người không nhìn – không muốn nhìn - thực tại trước mắt. Thế giới của Lê Tài Điển – tôi tự hỏi - ở đâu? Trong đám đông, trước ly rượu, giữa bạn bè,… anh như một người đi trên mây.
 
Cầm trong tay cuốn Những Mảng Rời* viết về hoạ sĩ Lê Tài Điển tôi đọc suốt trên chuyến bay trở về San Jose. Cổ Ngư, Đặng Mai Lan, Kiệt Tấn, Lê Hữu Khoá, Nam Dao, Đinh Cường, Nguyễn Đồng & Nguyễn thị Hợp, Phan Thị Trọng Tuyến, Thuỵ Khuê, hay Nguyễn-Xuân Nghĩa, Viên Linh, Nhã Ca, Du Tử Lê…mỗi người ghi lại vài nét về Lê Tài Điển và tôi khám phá ra một Lê Tài Điển rõ nét hơn. Tôi có cảm tưởng anh là người không sợ trời ngán đất gì thế nhưng một chi tiết về anh tôi đọc được từ bài viết Nụ Cười Xé Hai của Trần Thị NgH cho biết đó là anh rất sợ biển “nhất là những buổi chạng vạng khi mặt trời đã chết chìm và gió phần phật nổi lên… Anh lầm bầm một mình, biển đẹp nhưng đầy đe doạ và buồn nữa.”
 
Nói theo nhà phê bình văn học Thụy Khuê, Lê Tài Điển là một khuôn mặt khó bắt.
 
 “…Nhìn một bức tranh “tươi” của ông, với màu xanh hy vọng, sắc thắm, nhiều ánh sáng, đường nét dứt khoát không lưỡng lự, các gam màu ăn khớp trong mật độ hài hoà, vẫn thấy như có cái gì không ổn, “không đúng”, chưa phải ông, chưa phải chúng tôi, không phải. Trong tim của mắt, có sự từ chối những gì quá sáng, quá vui, nơi Lê Tài Điển. Ngược lại, chỉ khi nhìn những nét vá víu, ngượng nghịu, như thể quẹt vội, như bút ráp, những nét âm u, vô hình thức, chưa phải là hình, một thứ ánh sáng chưa thoát khỏi bóng đêm, một tương lai chưa đến đã vỡ, một kết hợp chưa thành đã vữa, đó mới thực là Lê Tài Điển.” (Thụy Khuê, Paris, Người Việt và Tranh Lê Tài Điển, tr.tr. 154-155).

Tĩnh vật –Gravure sur carton 27X21cm của Lê Tài ĐiểnTĩnh vật –Gravure sur carton 27X21cm của Lê Tài Điển
x
Tĩnh vật –Gravure sur carton 27X21cm của Lê Tài Điển
Tĩnh vật –Gravure sur carton 27X21cm của Lê Tài Điển
Nhớ lại hình ảnh một Lê Tài Điển ngồi trước ly rượu ngoài sân nhà Nguyễn-Xuân Nghĩa sau ngày ra mắt sách và nhìn lại những tác phẩm của anh trong Những Mảng Rời tôi nghĩ Thụy Khuê đã vẽ được một cách tài tình khuôn mặt của anh.
Tôi đã khám phá ra một Lê Tài Điển như thế trong những ngày ở Quận Cam.
 
Xin gửi theo đây một Khắc hoạ trên giấy: Tĩnh vật –Gravure sur carton 27X21cm của Lê Tài Điển.[NXH]
 
*Tuyển tập Những Mảnh Rời viết về hoạ sĩ Lê Tài Điển ra mắt tại Việt báo Gallery, Quận Cam, Chủ nhật 18/11/2012.
Diễn đàn này đã đóng.
Trình bày ý kiến
Ý kiến
     
bởi: Vô danh từ: TD
08.12.2012 12:43
Nếu được đọc nhiều bài viết như thế nầy để hiểu và biết thêm chút chút, về những nhân vật đã góp phần gầy dựng nên một phong trào tự do Văn học nghệ thuật, thuần túy phi chính trị, có lẽ đó là điều đáng mừng ! Những giai thoại về họ do những người quen biết kể lại, cũng sẽ được đón nhận như nhau. Cảm ơn.

bởi: ThanhNgoc
07.12.2012 04:20
ThanhNgoc Kinh Tang Nguoi Dan Vietnam mot bai tho nho nho de cam thong noi dau buon cua ca dan toc va que huong trong xuot gan 100 nam hup lan trong tham hoa cong san.
Xin Da Ta (TN)

"Ngoài Khơi! - Trên Bờ!"

Ngoài khơi giặc biển (giặcTầu) giết dân!
Trên bờ Việt Cộng hại người Việtnam!
"Quỷ ngoài" cùng với "Quỷ ta"
Cùng nhau kết hợp, gây ngàn thương đau!
Cho dân đất Việt quá lâu!
Dân ơi!, "ngồi khóc?", hay "đồng đứng lên?"
Giệt tan "giặc đỏ" nước Nam!
Phá tan xiềng xích, công an, ngục tù!
Từng bầy ăn hại, mưu mô
Từng bầy "khủng bố, đỏ lòm, máu me" (CSVN)
Giống này quỷ của Diêm Vương!
Chui lên, reo rắc muôn ngàn thương đau!
Cho Dân Lạc Việt quá lâu!!!
"Nếu ngồi mà khóc!", "Bao giờ yên thân?"
Gửi lời nhắn nhủ, yêu thương
Cho Dân Đất Việt, giống giòng Quang Trung
Quang Trung Đại Đế hiên ngang
Không hèn với giặc! không màng hại dân!
Cho nên ghi nhớ luôn luôn:
Nào cùng can đảm đứng lên!
Theo gương Đại Đế Quang Trung năm nào!
“Bạo Tàn phải hủy! ngại ngần ai thương?”
Chúng luôn "lợi dụng" muôn dân!
Chúng luôn "lừa bịp"(để) giết người ngây thơ!
Đừng tin, đừng giúp quỷ ma!
Loài này độc ác hơn là Satan!
Stalin dậy chúng sát nhân!
Bao nhiêu triệu chết không hề bận tâm!
Đó là “tà thuyết sát nhân” (1)
Đó là Karl Marx, (Lenin) Sinh Cung (2) đem về!
Để làm phương tiện hại dân
Quê hương biến đổi để thành tù lao
Quê Hương, Địa Ngục giống nhau!
Toàn dân nước Việt nay thành "lệ nô"
Lệ Nô, Nô Lệ cho mô (ai)?
Cho đàn cộng sản Việtnam giết người!
Cho “đàn sấu đỏ” tanh hôi!
Giết dân, đầy đọa, tù đầy, dã man!
Bao năm trên đất Việtnam!
Vì "Còn Cộng Sản" là "Còn Đau Thương"!
Là còn khủng bố, sát nhân
Là còn bịp bợm, là còn "Lệ Nô"!
Lệ Nô, Nô Lệ luôn luôn!
Vi "Còn Cộng Sản" là "Còn "Lệ Nô!""
Chín Mươi Triệu kẻ khóc la!
Khóc cho cái kiếp Lệ Nô của mình!
Bao giờ có được “Bình Minh” (3)?
Bao giờ có được một ngày yên thân?
Tự Do, Dân Chủ bao năm
Không còn!, không thấy! (nhưng) đau thương thì còn!
Cho nên: còn sống, phải luôn:
"Đi tìm Dân Chủ! đi Đòi Tự Do!"
Cho mình, cho cả dân ta!
"Để rời Nô Lệ! Để Xa Ngục Tù!"
Để không bị đạp!, bị ngồi!
Lên đầu, lên mặt như là ngựa, trâu!
Đó là:...

....Nỗi buồn, dân tộc Việtnam!
Vẫn còn!, vẫn thấy! (trên) quê hương rã rời!
Dân tôi, than, oán đến Trời!
Trời rằng: "Ý Dân là chính Ý Trời biết không?"
Trời mong đất Việt muôn dân
Muôn người phải có Tự Do trở về!
Vì là bắt buộc! Phải không?
Tự Do! Dân Chủ! phải về nước ta!
Vì Trời mong thấy dân ta:
Trời mong dân Việt hết lo! hết buồn!
Bởi vì dễ hiểu phải không?
Khi mà Dân Chủ trở về với dân:…
…"là ngày ánh sáng Bình Minh!...
...Soi trên đất Việt cho người Việtnam....
...Cùng nhau xây lại quê hương...
....Bao năm nhục nhã, đau thương, ngục tù ....
.....Bao nhiêu xương, thịt, núi mồ .....
.....Bao nhiêu sông máu, hận thù, sẽ quên!"
Nhìn về mảnh đất Việtnam
Bây giờ có phải (là) "nhà tù (của) muôn dân?"
Muôn dân giờ phải lặng yên!
Như đàn cừu: sống, miệng câm, gục đầu!
Một đời nô lệ, thương đau!
Một đời tủi nhục, một đời sợ lo:
Cái đàn giặc đỏ nước ta!
Luôn luôn hăm, dọa, giết dân như ruồi!
Đó là quê Mẹ! nước tôi!
Đó là Nước Việt bây giờ nhìn xem!!!
(ThanhNgọc)
Ghi Chú:
(1) Tà Thuyết Cộng Sản
(2) “Sinh Cung, Nguyễn” hay tự mạo danh là "Hồ Chí Minh” (hay dịch từ tiếng Tầu: "Hu Xi Ming")
(3) “Binh Minh” hay là “Tự Do, Dân Chủ, dựa trên Công Lý, Bình Đẳng, Nhân Đạo, Lương Tâm, Đạo Đức và Pháp Trị”

bởi: Vô danh
06.12.2012 23:09
tôi không hiểu

bởi: dpa từ: canada
06.12.2012 09:33
Anh NXH quả có khiếu tả người. Tả mà giống như anh không phải đang tả - nên cũng không chịu nhiều trách nhiệm về những lời tả của mình. Anh ít khi viết về ai một cách dứt khoát như chị Thụy Khuê viết. Mọi sự dứt khoát, dường như đều không ổn trên phương diện đưa ra sự thật, nhất là sự thật về một con người. Càng đọc tui càng nghiệm ra cái tánh bao dung của anh : It đánh giá nhân sinh; cái cánh cửa nhà anh hình như không bao giờ đóng kín đối với bất kỳ ai.

Blog

Bàn thêm về tư nhân hóa

Những nỗi lo sợ mới đây liên quan đến cổ phần hóa chủ yếu là do việc bán các tài sản trọng yếu trong lĩnh vực hạ tầng
Thêm

Ai là kẻ thù của Việt Nam?

Ở Việt Nam lâu nay, giới cầm quyền cũng như giới truyền thông hay nói đến những 'thế lực thù địch'
Thêm

Gió Xuân đã đổi chiều

Hà Nội đang sôi động, hàng trăm người đã tự động xuống đường để bảo vệ cây xanh của thành phố
Thêm

Làn sóng tư nhân hóa mới: những nỗi sợ

Theo Cựu Thủ tướng Anh Tony Blair, 'cải cách mà không có chống đối thì là kém, sự chống đối là đương nhiên và quá trình cải cách cần phải vượt qua'
Thêm
Các bài viết khác

Bạn đọc làm báo

Xem ‘Nước 2030’ nghĩ về phim Việt

Trong những ngày qua, vài rạp tại San Francisco có chiếu phim do những đạo diễn gốc Việt từ Mỹ về Việt Nam quay và sản xuất
Thêm

40 năm nhìn lại: Kết thúc một quá trình, một cuộc chiến

Thảm cảnh bắt đầu từ vụ Buôn Mê Thuột thất thủ, tiếp đến là quyết định của Tổng thống Nguyễn Văn Thiệu bỏ ngỏ Cao nguyên, di tản chiến thuật
Thêm

Vì sao TQ cấm làm đường gần biên giới, còn VN lại mở toang cửa ngõ biên giới với TQ?

Quân đội TQ đã ngưng dự án làm đường của chính quyền một thành phố nằm gần biên giới VN vì lo ngại nó có thể được sử dụng cho một 'cuộc xâm lược của Việt Nam'
Thêm

Một cuộc tàn sát môi trường của chính quyền Hà Nội

Chính quyền Hà Nội đã tiến hành 'dự án' chặt hạ 6.700 cây xanh lâu năm trên 190 tuyến phố, để lại những đường phố huơ huếch, xém cháy dưới mặt trời
Thêm

Tổng Trọng, Tướng Quang ‘qui mã’

Sự kiện ông Trọng thăm Mỹ có thể đưa Hà Nội đến gần hơn nữa với Washington, kể từ khi quan hệ Việt - Trung trở nên căng thẳng sau vụ giàn khoan HD-981
Thêm
Các bài viết khác
JavaScript của bạn đang tắt hoặc bạn có phiên bản Flash Player cũ của Adobe. Hãy trang bị Flash player mới nhất.
Máy bay không người lái giúp phát hiện gấu koala đang gặp nguyi
X
29.03.2015
Những động vật nhỏ đang bị đe dọa thường khó tìm thấy trong môi trường sống tự nhiên của chúng, khiến cho các nhà khoa học gặp khó khăn trong việc theo dõi và lập kế hoạch bảo tồn chúng. Nhưng những công nghệ mới có thể hỗ trợ việc này.
Video

Video Máy bay không người lái giúp phát hiện gấu koala đang gặp nguy

Những động vật nhỏ đang bị đe dọa thường khó tìm thấy trong môi trường sống tự nhiên của chúng, khiến cho các nhà khoa học gặp khó khăn trong việc theo dõi và lập kế hoạch bảo tồn chúng. Nhưng những công nghệ mới có thể hỗ trợ việc này.
Video

Video Việt Nam đóng vai trò chủ chốt trong cuộc chiến viện trợ Nhật-Trung

Vị trí chiến lược trên tuyến đường vận chuyển dầu hỏa đã đặt Việt Nam vào vai trò then chốt trong cuộc chiến giành vị trí nổi trội về kinh tế của Nhật Bản và Trung Quốc ở châu Á.
Video

Video Đài Loan theo dõi sát hoạt động của Việt Nam ở Trường Sa

Chính quyền Đài Loan đang theo dõi sát hàng loạt các hoạt động xây cất của các nước có tranh chấp chủ quyền ở Biển Đông.
Video

Video Phi công phụ máy bay Germanwings che giấu bệnh

Viên phi công phụ được tin là đã cố tình đâm chiếc máy bay Airbus xuống núi Alps giấu bệnh tình của anh với công ty mướn anh vào làm việc, theo lời các công tố viên Đức.
Video

Video Hội thảo xã hội dân sự Việt-Philippines về tranh chấp Biển Đông

Một cuộc hội thảo tìm cách giáo dục hiểu biết của dân chúng và nâng cao nhận thức của cộng đồng quốc tế về tranh chấp Biển Đông do các tổ chức xã hội dân sự Việt Nam và Philippines phối hợp tổ chức diễn ra tại Philippines.