Thứ hai, 01/09/2014
Xem

Blog / Bùi Tín

Côte d’Ivoire: Sự can thiệp có hiệu quả của quốc tế

Lực lượng trung thành với ông Alassane Ouattara tấn công dinh Tổng thống ở Abidjan, ngày 1/4/2011
Lực lượng trung thành với ông Alassane Ouattara tấn công dinh Tổng thống ở Abidjan, ngày 1/4/2011

Mấy ngày gần đây, tình hình Côte d’Ivoire chuyển biến mau lẹ, thoát dần khỏi cuộc nội chiến, là nhờ Hội đồng Bảo an LHQ thực hiện nghĩa vụ can thiệp của mình một cách kiên quyết và có hiệu quả.

Nước Cộng hòa Côte d’Ivoire nằm ở Tây Phi, rộng hơn 300.000 kilômét vuông, với hơn 20 triệu dân, trước là thuộc địa của Pháp, được độc lập từ ngày 7-8-1960, là nước nổi tiếng về sản xuất và xuất khẩu cà-phê và ca-cao.

Từ năm 2002 cuộc nội chiến diễn ra dai dẳng do đảng độc quyền cai trị RPR (Rassemblement pour la République - Tập hợp cho nền Cộng hòa) chia ra nhiều phe phái với nhiều chủng tộc và bộ lạc kình chống nhau từ lâu đời. Đến tháng 11-2010 cuộc bầu cử tổng thống diễn ra căng thẳng giữa 2 ứng cử viên là ông Laurent Gbagbo và ông Alassane Ouattara, làm cho xung đột bùng phát dữ dội, cuộc nội chiến diễn ra trên quy mộ rộng.

Ông Gbagbo vốn là một giáo viên sử học, 66 tuổi, là tổng thống được bầu năm 2000, đã hết hạn từ năm 2005, nhưng cuộc bầu cử mới bị trì hoãn đến 2010. Ông là đương kim tổng thống, chi phối mạnh đảng RPR, nắm chặt quân đội qua viên tướng Tư lệnh Philippe Mangou và bộ máy an ninh chìm và nổi.

Ông Ouattara là một giáo sư kinh tế - tài chính, 69 tuổi,từng làm việc tại IMF (Quỹ Tiền tế Quốc tế) và WB (Ngân hàng Thế giới), cũng từng là thủ tướng dưới trướng Tổng thống Gbagbo.

Sau cuộc bỏ phiếu ngày 28-11-2011, kết quả công bố gây nên tranh cãi, kiện cáo lớn giữa 2 phe.

Ủy ban Bầu cử Quốc gia công bố kết quả là ông Ouattara trúng cử với tỷ lệ 54% số phiếu bầu.

Phe ông Gbagbo lập tức tố cáo cuộc kiểm phiếu gian lận, phải bỏ phiếu lại. Phe này giật dây cho Hội đồng Hiến pháp thẩm tra lại cuộc kiểm phiếu, để rồi Hội đồng này tuyên bố cuộc kiểm phiếu có nhiều nghi vấn, vô giá trị, còn nói thêm rằng lẽ ra ông Gbagbo trúng cử với số phiếu sát nút là 51% phiếu bầu.

Điều quan trọng là dư luận báo chí quốc tế có mặt trong cuộc bầu cử, các quan sát viên của LHQ có mặt tại chỗ cho rằng tuy có hiện tượng gian lận nhưng không đáng kể, các bằng chứng gian lận không nhiều, thật sự ông Ouattara xứng đáng trúng cử, và do đó LHQ tuyên bố coi kết luận của Hội đồng Quốc gia Bầu cử là hoàn toàn có giá trị, coi ông Ouattara là tổng thống mới hợp pháp của Côte d’Ivoire.

Ông Gbagbo bác bỏ sự “can thiệp của LHQ vào nội tình quốc gia”. Thế là cả 2 phe đều tổ chức tuyên thệ nhậm chức tổng thống. Ông Gbagbo nhất định không rời bỏ chức vụ, nắm chắc quân đội và bộ máy cai trị, đặc biệt cố thủ ở thủ đô Yamoussoukro (30 vạn dân ) và ở thành phố cảng Abidjan, được coi là thủ đô kinh tế, có hơn 3 triệu dân.

[Nhân đây, xin mở ngoạc nhắc lại tình hình ở Miến Điện hồi 1990 cũng tương tự, Liên minh Toàn quốc Đấu tranh cho Dân chủ của bà Aung San Suu Kyi thắng lớn trong cuộc tuyển cử, bị bọn quân phiệt phủ nhận một cách độc đoán, phi lý, nhưng quốc tế đành bó tay; để thấy tình hình nay đã khác nhiều].

Phe ông Ouattara tạm rút về địa bàn phía Tây Bắc, tập trung lực lượng từ đầu năm 2011, tiếp thu nhiều lực lượng từ phe ông Gbagbo chạy sang. Có những lực lượng chạy sang hàng đại đội với toàn bộ vũ khí, có cả từng đại đội xe tăng, có chính quyền từng mảng 2, 3 tỉnh tuyên bố ly khai theo tổng thống mới. Việc LHQ và các nước lớn lần lượt tuyên bố công nhận ông Ouattara là tổng thống càng thúc đẩy phong trào ly khai khỏi chính quyền Gbagbo và tăng cường đáng kể cho ông Ouattaro. Hàng loạt đại sứ, đại diện ngoại giao của Côte d’Ivoire ở LHQ và nước ngoài tuyên bố ly khai để theo tổng thống mới vào đầu năm 2011..

Nghị quyết 1973 của Hội đồng Bảo an LHQ về Libya tạo nên một khi thế mới cho lực lượng của ông Ouattara chuẩn bị gấp lực lượng mở cuộc phản công quy mô lớn để chiếm lại bằng quân sự những vùng đông dân do phe ông Gbagbo còn kiểm soát.

Cuộc phản công quân sự được tiến hành phối hợp chặt chẽ với tiến công chính trị, thông tin, tâm lý, địch vận, binh vận và ngoại giao. Các đài phát thanh trong, ngoài nước được dùng tối đa, kêu gọi binh lính đối phương bỏ súng, bỏ ngũ, gia nhập Lực lượng Mới, sẽ được khoan hồng, ưu đãi, giữ nguyên chức, nguyên lương, sẽ không có trả thù. Bộ máy mật vụ, an ninh chìm nổi ra trình diện đông, có cả tướng cảnh sát.

Khi chuẩn bị đã xong, đêm 27-3 quân đội Lực Lượng Mới mở cuộc tiến công lớn cuối cùng, sau 2 ngày tiến được 120 kilômét, chiếm 2 tỉnh lỵ; ngày 30-3 đã chiếm trọn thủ đô Yamoussoukro và ngày 31 đã bắt đầu tiến vào thành phố cảng Abidjan rộng lớn không gặp kháng cự gì đáng kể. Đây chỉ mới là ngày thứ 5 của cuộc phản công chớp nhoáng.

Phe ông L.Gbagbo xin ngừng bắn, nhưng chậm quá rồi.

Để sớm kết thúc cuộc nội chiến ở Côte d’Ivoire, LHQ và các nước phương Tây ngày 30-3 đã tuyên bố trừng phạt ông Gbagbo nếu còn ngoan cố, phong tỏa toàn bộ tài sản của ông và nhóm thân cận, trong đó có vợ ông Gbagbo, cấm cho các nhân vật này xuất và nhập cảnh.

Đêm 31-3, Tổng thống Ouattara gửi tối hậu thư cuối cùng cho ông Gbadbo đòi phải buông súng ngay lập tức.

Tình hình phe Gbagbo đang tuyệt vọng. Quân đội bỏ ngũ hàng loạt. Chỉ còn một số lực lượng bảo vệ trung thành ít ỏi bị bao vây.

Trên đây có thể là hai đòn quyết định để kết thúc thời đại Gbagbo tham nhũng, tham quyền, tàn bạo và gian trá, đi cùng với cuộc tiến công quân sự cuối cùng, chiếm lại cảng Abidjan, để Côte d’Ivoire mãi mãi trở lại là đất của những bãi cát vàng mịn màng thanh bình, cạnh những rừng cà-phê và rừng ca–cao bạt ngàn nổi tiếng.

* Blog của Nhà báo Bùi Tín là blog cá nhân. Các bài viết trên blog được đăng tải với sự đồng ý của Ðài VOA nhưng không phản ánh quan điểm hay lập trường của Chính phủ Hoa Kỳ.


Bùi Tín

Nhà báo Bùi Tín hiện sống tự do ở Pháp, là một nhà báo chuyên nghiệp, một nhà bình luận thời sự quốc tế, và là cộng tác viên thường xuyên của đài VOA. Ðối tượng chính của nhà báo Bùi Tín là giới trí thức trong và ngoài nước, đặc biệt là tuổi trẻ Việt Nam quan tâm đến quê hương tổ quốc.

Diễn đàn này đã đóng.
Ý kiến
     
Chưa có ý kiến ​​trong diễn đàn này. Bạn hãy là người đầu tiên góp ý

Blog

Thân phận lưu vong: Sống ở giữa

Trong bài trước, tôi đề cập đến thân phận lưu vong như những người sống trên cái dấu gạch nối giữa hai quốc gia
Thêm

Tất cả chỉ là phương tiện

Dư luận trong ngoài nước đang xôn xao bàn tán về lá Thư ngỏ của 61 đảng viên CS, phần lớn là trí thức
Thêm

Mạng người rẻ bèo

Có người nói với tôi rằng, mối quan hệ giữa người với người là một mối quan hệ phức tạp và nguy hiểm
Thêm

Hãy cám ơn Trung Quốc

Cám ơn Trung Quốc còn vì lý do này nữa: Việc gây hấn ấy dập tắt ảo tưởng về người bạn '4 tốt' với '16 chữ vàng'
Thêm
Các bài viết khác

Bạn đọc làm báo

May mà còn nước Mỹ để đến

Điều lý thú ở đây là nhiều công dân ưu tú của các nước xã hội chủ nghĩa đã bỏ nước ra đi, và vùng đất lý tưởng mà họ đến luôn luôn là nước Mỹ
Thêm

Quan hệ đối tác toàn diện Mỹ-Việt đang ở đâu?

Theo tôi nghĩ, thật khó lượng định quan hệ đối tác toàn diện giữa Hoa Kỳ và Việt Nam hiện nay đang ở đâu
Thêm

Thông điệp McCain: 5 Sẵn sàng, 3 Nên và 1 Hy vọng

Trong chuyến thăm Việt Nam vừa qua, các Thượng nghị sĩ Hoa Kỳ đã tái khẳng định cam kết của Mỹ
Thêm

Ðảng viên CS Nguyễn Ðăng Trừng bị khai trừ, một bài học cho những đảng viên CS phản tỉnh nửa vời

Luật sư Nguyễn Đăng Trừng sinh năm 1942 tại Quảng Ngãi, học luật tại Đại học Luật khoa Sài Gòn
Thêm

Thực trạng Việt Nam: Vấn đề và Giải pháp

Thực trạng Việt Nam là chủ đề của vô số bài viết của các tác giả trong và ngoài nước
Thêm
Các bài viết khác
JavaScript của bạn đang tắt hoặc bạn có phiên bản Flash Player cũ của Adobe. Hãy trang bị Flash player mới nhất.
Tàu du lịch bị đắm ở Vịnh Hạ Longi
X
29.08.2014
Tin tức: http://www.facebook.com/VOATiengViet, http://www.youtube.com/VOATiengVietVideo, http://www.voatiengviet.com (Nếu không vào được VOA, xin các bạn hãy vào http://vn3000.com để vượt tường lửa) Một tàu du lịch trên đó có 12 người nước ngoài và một hướng dẫn viên du lịch người Việt, đã chìm trong Vịnh Hạ Long vào chiều thứ Năm, nhưng theo nhà chức trách địa phương, tất cả đều được giải cứu. Báo Tuổi Trẻ tường thuật rằng tai nạn xảy ra vào lúc 2:15 chiều thứ Năm, khi tàu mang tên Tùng Trang, số QN 2477, bị chìm do gió lớn tại vùng biển Ba Hang, gần đảo Gà Chọi, tỉnh Quảng Ninh.
Video

Video Tàu du lịch bị đắm ở Vịnh Hạ Long

Một tàu du lịch trên đó có 12 người nước ngoài và một hướng dẫn viên du lịch người Việt, đã chìm trong Vịnh Hạ Long vào chiều thứ Năm, nhưng theo nhà chức trách địa phương, tất cả đều được giải cứu
Video

Video Tư Lệnh Mỹ kêu gọi TQ hành động tương xứng vai trò lãnh đạo khu vực

Đô Đốc Samuel Locklear nói Trung Quốc nên hành động như một lãnh đạo khu vực và tiếp tay giải quyết các cuộc tranh chấp lãnh thổ trong Biển Đông
Video

Video Liên Hiệp Quốc: Số người tị nạn Syria đã lên tới 3 triệu

Liên Hiệp Quốc cho biết hơn 3 triệu người đã chạy để tránh cuộc nội chiến ở Syria, tạo nên một tình trạng mà cơ quan này mô tả là 'tình trạng khẩn cấp về nhân đạo lớn nhất trong kỷ nguyên của chúng ta'
Video

Video Malaysia Airlines cắt giảm nhân viên và đường bay

Malaysia Airlines, công ty hàng không hàng đầu của Malaysia đang bị thua lỗ, sẽ cắt giảm hàng ngàn nhân viên, tuyến bay và thay thế Tổng giám đốc theo kế hoạch nhằm giúp công ty có lời trở lại trong vòng 3 năm
Video

Video Nga phủ nhận cáo buộc xâm nhập miền đông Ukraine

Ngoại trưởng Nga Sergei Lavrov bác bỏ những cáo buộc cho rằng quân đội Nga đang có mặt tại Ukraine, ông nói đây là 'sự phỏng đoán' không có cơ sở thực tế