Thứ năm, 21/08/2014
Xem

Blog / Bùi Tín

Côte d’Ivoire: Sự can thiệp có hiệu quả của quốc tế

Lực lượng trung thành với ông Alassane Ouattara tấn công dinh Tổng thống ở Abidjan, ngày 1/4/2011
Lực lượng trung thành với ông Alassane Ouattara tấn công dinh Tổng thống ở Abidjan, ngày 1/4/2011

Mấy ngày gần đây, tình hình Côte d’Ivoire chuyển biến mau lẹ, thoát dần khỏi cuộc nội chiến, là nhờ Hội đồng Bảo an LHQ thực hiện nghĩa vụ can thiệp của mình một cách kiên quyết và có hiệu quả.

Nước Cộng hòa Côte d’Ivoire nằm ở Tây Phi, rộng hơn 300.000 kilômét vuông, với hơn 20 triệu dân, trước là thuộc địa của Pháp, được độc lập từ ngày 7-8-1960, là nước nổi tiếng về sản xuất và xuất khẩu cà-phê và ca-cao.

Từ năm 2002 cuộc nội chiến diễn ra dai dẳng do đảng độc quyền cai trị RPR (Rassemblement pour la République - Tập hợp cho nền Cộng hòa) chia ra nhiều phe phái với nhiều chủng tộc và bộ lạc kình chống nhau từ lâu đời. Đến tháng 11-2010 cuộc bầu cử tổng thống diễn ra căng thẳng giữa 2 ứng cử viên là ông Laurent Gbagbo và ông Alassane Ouattara, làm cho xung đột bùng phát dữ dội, cuộc nội chiến diễn ra trên quy mộ rộng.

Ông Gbagbo vốn là một giáo viên sử học, 66 tuổi, là tổng thống được bầu năm 2000, đã hết hạn từ năm 2005, nhưng cuộc bầu cử mới bị trì hoãn đến 2010. Ông là đương kim tổng thống, chi phối mạnh đảng RPR, nắm chặt quân đội qua viên tướng Tư lệnh Philippe Mangou và bộ máy an ninh chìm và nổi.

Ông Ouattara là một giáo sư kinh tế - tài chính, 69 tuổi,từng làm việc tại IMF (Quỹ Tiền tế Quốc tế) và WB (Ngân hàng Thế giới), cũng từng là thủ tướng dưới trướng Tổng thống Gbagbo.

Sau cuộc bỏ phiếu ngày 28-11-2011, kết quả công bố gây nên tranh cãi, kiện cáo lớn giữa 2 phe.

Ủy ban Bầu cử Quốc gia công bố kết quả là ông Ouattara trúng cử với tỷ lệ 54% số phiếu bầu.

Phe ông Gbagbo lập tức tố cáo cuộc kiểm phiếu gian lận, phải bỏ phiếu lại. Phe này giật dây cho Hội đồng Hiến pháp thẩm tra lại cuộc kiểm phiếu, để rồi Hội đồng này tuyên bố cuộc kiểm phiếu có nhiều nghi vấn, vô giá trị, còn nói thêm rằng lẽ ra ông Gbagbo trúng cử với số phiếu sát nút là 51% phiếu bầu.

Điều quan trọng là dư luận báo chí quốc tế có mặt trong cuộc bầu cử, các quan sát viên của LHQ có mặt tại chỗ cho rằng tuy có hiện tượng gian lận nhưng không đáng kể, các bằng chứng gian lận không nhiều, thật sự ông Ouattara xứng đáng trúng cử, và do đó LHQ tuyên bố coi kết luận của Hội đồng Quốc gia Bầu cử là hoàn toàn có giá trị, coi ông Ouattara là tổng thống mới hợp pháp của Côte d’Ivoire.

Ông Gbagbo bác bỏ sự “can thiệp của LHQ vào nội tình quốc gia”. Thế là cả 2 phe đều tổ chức tuyên thệ nhậm chức tổng thống. Ông Gbagbo nhất định không rời bỏ chức vụ, nắm chắc quân đội và bộ máy cai trị, đặc biệt cố thủ ở thủ đô Yamoussoukro (30 vạn dân ) và ở thành phố cảng Abidjan, được coi là thủ đô kinh tế, có hơn 3 triệu dân.

[Nhân đây, xin mở ngoạc nhắc lại tình hình ở Miến Điện hồi 1990 cũng tương tự, Liên minh Toàn quốc Đấu tranh cho Dân chủ của bà Aung San Suu Kyi thắng lớn trong cuộc tuyển cử, bị bọn quân phiệt phủ nhận một cách độc đoán, phi lý, nhưng quốc tế đành bó tay; để thấy tình hình nay đã khác nhiều].

Phe ông Ouattara tạm rút về địa bàn phía Tây Bắc, tập trung lực lượng từ đầu năm 2011, tiếp thu nhiều lực lượng từ phe ông Gbagbo chạy sang. Có những lực lượng chạy sang hàng đại đội với toàn bộ vũ khí, có cả từng đại đội xe tăng, có chính quyền từng mảng 2, 3 tỉnh tuyên bố ly khai theo tổng thống mới. Việc LHQ và các nước lớn lần lượt tuyên bố công nhận ông Ouattara là tổng thống càng thúc đẩy phong trào ly khai khỏi chính quyền Gbagbo và tăng cường đáng kể cho ông Ouattaro. Hàng loạt đại sứ, đại diện ngoại giao của Côte d’Ivoire ở LHQ và nước ngoài tuyên bố ly khai để theo tổng thống mới vào đầu năm 2011..

Nghị quyết 1973 của Hội đồng Bảo an LHQ về Libya tạo nên một khi thế mới cho lực lượng của ông Ouattara chuẩn bị gấp lực lượng mở cuộc phản công quy mô lớn để chiếm lại bằng quân sự những vùng đông dân do phe ông Gbagbo còn kiểm soát.

Cuộc phản công quân sự được tiến hành phối hợp chặt chẽ với tiến công chính trị, thông tin, tâm lý, địch vận, binh vận và ngoại giao. Các đài phát thanh trong, ngoài nước được dùng tối đa, kêu gọi binh lính đối phương bỏ súng, bỏ ngũ, gia nhập Lực lượng Mới, sẽ được khoan hồng, ưu đãi, giữ nguyên chức, nguyên lương, sẽ không có trả thù. Bộ máy mật vụ, an ninh chìm nổi ra trình diện đông, có cả tướng cảnh sát.

Khi chuẩn bị đã xong, đêm 27-3 quân đội Lực Lượng Mới mở cuộc tiến công lớn cuối cùng, sau 2 ngày tiến được 120 kilômét, chiếm 2 tỉnh lỵ; ngày 30-3 đã chiếm trọn thủ đô Yamoussoukro và ngày 31 đã bắt đầu tiến vào thành phố cảng Abidjan rộng lớn không gặp kháng cự gì đáng kể. Đây chỉ mới là ngày thứ 5 của cuộc phản công chớp nhoáng.

Phe ông L.Gbagbo xin ngừng bắn, nhưng chậm quá rồi.

Để sớm kết thúc cuộc nội chiến ở Côte d’Ivoire, LHQ và các nước phương Tây ngày 30-3 đã tuyên bố trừng phạt ông Gbagbo nếu còn ngoan cố, phong tỏa toàn bộ tài sản của ông và nhóm thân cận, trong đó có vợ ông Gbagbo, cấm cho các nhân vật này xuất và nhập cảnh.

Đêm 31-3, Tổng thống Ouattara gửi tối hậu thư cuối cùng cho ông Gbadbo đòi phải buông súng ngay lập tức.

Tình hình phe Gbagbo đang tuyệt vọng. Quân đội bỏ ngũ hàng loạt. Chỉ còn một số lực lượng bảo vệ trung thành ít ỏi bị bao vây.

Trên đây có thể là hai đòn quyết định để kết thúc thời đại Gbagbo tham nhũng, tham quyền, tàn bạo và gian trá, đi cùng với cuộc tiến công quân sự cuối cùng, chiếm lại cảng Abidjan, để Côte d’Ivoire mãi mãi trở lại là đất của những bãi cát vàng mịn màng thanh bình, cạnh những rừng cà-phê và rừng ca–cao bạt ngàn nổi tiếng.

* Blog của Nhà báo Bùi Tín là blog cá nhân. Các bài viết trên blog được đăng tải với sự đồng ý của Ðài VOA nhưng không phản ánh quan điểm hay lập trường của Chính phủ Hoa Kỳ.


Bùi Tín

Nhà báo Bùi Tín hiện sống tự do ở Pháp, là một nhà báo chuyên nghiệp, một nhà bình luận thời sự quốc tế, và là cộng tác viên thường xuyên của đài VOA. Ðối tượng chính của nhà báo Bùi Tín là giới trí thức trong và ngoài nước, đặc biệt là tuổi trẻ Việt Nam quan tâm đến quê hương tổ quốc.

Diễn đàn này đã đóng.
Ý kiến
     
Chưa có ý kiến ​​trong diễn đàn này. Bạn hãy là người đầu tiên góp ý

Blog

Khủng hoảng nợ công ở Việt Nam đang đến dần?

Đặc điểm nổi bật nhất về kinh tế vĩ mô của giai đoạn này là việc nền kinh tế đang ở trong trạng thái ổn định
Thêm

Đế quốc Trung Quốc

Để chống lại âm mưu bành trướng trên Biển Đông của Trung Quốc, chỉ cần chút tỉnh táo
Thêm

Thời gian không đợi

Bộ Chính trị đang bị dồn vào thế phải lật hết tẩy ra. Nghĩa là phải dứt khoát lựa chọn
Thêm

Phải làm gì nữa?

Chế độ toàn trị độc đảng rất sợ các tổ chức độc lập và đối lập. Độc lập với đảng CS; đối lập với đảng CS
Thêm
Các bài viết khác

Bạn đọc làm báo

Quan hệ đối tác toàn diện Mỹ-Việt đang ở đâu?

Theo tôi nghĩ, thật khó lượng định quan hệ đối tác toàn diện giữa Hoa Kỳ và Việt Nam hiện nay đang ở đâu
Thêm

Thông điệp McCain: 5 Sẵn sàng, 3 Nên và 1 Hy vọng

Trong chuyến thăm Việt Nam vừa qua, các Thượng nghị sĩ Hoa Kỳ đã tái khẳng định cam kết của Mỹ
Thêm

Ðảng viên CS Nguyễn Ðăng Trừng bị khai trừ, một bài học cho những đảng viên CS phản tỉnh nửa vời

Luật sư Nguyễn Đăng Trừng sinh năm 1942 tại Quảng Ngãi, học luật tại Đại học Luật khoa Sài Gòn
Thêm

Thực trạng Việt Nam: Vấn đề và Giải pháp

Thực trạng Việt Nam là chủ đề của vô số bài viết của các tác giả trong và ngoài nước
Thêm

Từ thư của Huỳnh Tấn Mẫm đến thư ngỏ của 61 Ðảng viên CS, chỉ là sự phản tỉnh nửa vời

Công luận trong và ngoài nước đang quan tâm bàn tán về một Thư ngỏ của 61 đảng viên CS từng giữ các chức vụ cao cấp trong bộ máy của Ðảng và Nhà nước Việt Nam
Thêm
Các bài viết khác
JavaScript của bạn đang tắt hoặc bạn có phiên bản Flash Player cũ của Adobe. Hãy trang bị Flash player mới nhất.
Tổng thống Ukraine, Nga cùng dự hội nghị thượng đỉnh tuần saui
X
20.08.2014
Tin tức: http://www.voatiengviet.com, http://www.facebook.com/VOATiengViet Tổng thống Ukraine Petro Poroshenko sẽ tham dự một cuộc họp vào tuần sau với người đồng cấp Nga Vladimir Putin để giải quyết cuộc khủng hoảng ở miền đông Ukraine. Hai nhà lãnh đạo sẽ xuất hiện trong cùng một phòng họp lần đầu tiên kể từ cuộc gặp ngắn ngủi tại Pháp vào tháng 6, và mở ra khả năng đàm phán trực tiếp lần đầu tiên kể từ khi phiến quân thân Nga phát động cuộc nổi dậy ở phía đông vào tháng Tư. Xem thêm: http://www.youtube.com/VOATiengVietVideo Nếu không vào được VOA dù đã đổi DNS, xin các bạn hãy vào http://vn3000.com để vượt tường lửa vào VOA hay các trang bị chặn khác như Facebook!
Video

Video Tổng thống Ukraine, Nga cùng dự hội nghị thượng đỉnh tuần sau

Tổng thống Ukraine Petro Poroshenko sẽ tham dự một cuộc họp vào tuần sau với người đồng cấp Nga Vladimir Putin để giải quyết cuộc khủng hoảng ở miền đông Ukraine
Video

Video Việt Nam phát hiện 2 người nghi nhiễm Ebola

Việt Nam đang tiến hành xét nghiệm 2 người đến từ Châu Phi nghi nhiễm virus Ebola đáp máy bay xuống phi trường Tân Sơn Nhất chiều tối 19/8
Video

Video Bạo động ở Ferguson khiến cộng đồng người Việt lân cận lo ngại

Tình trạng bạo động kéo dài ở thành phố Ferguson, bang Missouri, Hoa Kỳ khiến cộng đồng người Việt sinh sống ở những khu vực kế cận lo ngại và đề cao cảnh giác
Video

Video Sạt lở đất làm ít nhất 27 người thiệt mạng ở Nhật

Nhà chức trách Nhật Bản cho biết ít nhất 27 người thiệt mạng và 10 người mất tích sau khi một vụ lở đất chôn vùi hàng chục ngôi nhà ở ngoại ô thành phố Hiroshima
Video

Video Trung Quốc tiếp tục tìm 25 thợ mỏ, cứu được 2 người

Nhân viên cứu hộ tiếp tục tìm kiếm 25 công nhân bị kẹt trong một mỏ than ở miền đông Trung Quốc sau một vụ nổ khí đốt