Đường dẫn truy cập

Quĩ đối trọng và Công trái phiếu chính phủ ngừa lạm phát


Kính thưa quí vị, trong phần thứ ba của loạt bài liên quan đến một số từ ngữ mà chúng ta thường gặp hồi gần đây sau cuộc khủng hoảng hoảng tài chính tại Hoa Kỳ rồi lan rộng khắp nơi, mời quí thính giả nghe chuyên gia Đỗ Quí Toàn giải thích về Hedge Fund (quĩ đối trọng) và Treasury Inflation Protected Securities gọi tắt là TIPS (Công trái của chính phủ Mỹ được bảo đảm tránh khỏi lạm phát). Lan Phương trong Câu Chuyện Nước Mỹ hôm nay gửi đến quí vị các chi tiết sau đây.

Theo chuyên gia Đỗ Quí Toàn, hedge fund là một loại quĩ đầu tư giống như quĩ hỗ tương, nhưng nó nằm bên ngoài tầm kiểm soát của các giới chức về tài chính ở trong nước. Những người điều hành các quĩ này nhắm vào giới giàu có, có khả năng tài chính cao, họ sẵn sàng chấp nhận những rủi ro lớn với hy vọng sẽ được lợi to. Từ này nên dịch như thế nào sang tiếng Việt?

Giáo sư Đỗ quí Toàn đưa ý kiến: "Theo lối của người Hoa ở Đài Loan, Hồng Kông hay trong lục địa đã dùng thì có thể dịch là quĩ đối trọng, chứ không nên gọi nó là quĩ đầu cơ. Gốc của nó chính là để làm đối trọng giữa cái may và cái rủi. Từ “hedge” trong tiếng Anh có nghĩa như vậy. Tức là khi ta đang làm một việc gì thì ta tìm cách làm một việc khác để nó giảm rủi ro của việc mình đang làm. Ta đang đầu tư vào đâu thì ta lại mua một đầu tư khác để giảm bớt rủi ro của món đầu tư cũ, thì đó có nghĩa là hedge, và dịch là quĩ đối trọng có lẽ thích hợp nhất."

Quĩ đối trọng có những đặc điểm như sau: Thứ nhất số tiền đầu tư rất lớn, thường lên đến hàng trăm triệu đô la. Chỉ có ai có thật nhiều tiền mới đầu tư vào loại quĩ này. Thứ hai, những quĩ này không xác định rõ mục tiêu như quĩ hỗ tương. Số tiền khách đầu tư vào quĩ đối trọng có thể lên đến hàng tỉ đô la. Người điều hành quĩ có thể quyết định đầu tư phần lớn vào cổ phiếu, một ít vào trái phiếu, rồi nếu tìm thấy một cơ hội nào tốt thì người ta lại bỏ tiền vào cơ hội đó, rút khỏi chỗ cũ.

Ông Toàn nói: "Lấy thí dụ khi các hãng xe hơi ở Mỹ đang trên đà lúng túng khó khăn một năm trước đây, những chủ nợ của các hãng xe đó rất lo lắng. Giả sử một người làm chủ 1 ngàn trái phiếu của hãng xe hơi GM chẳng hạn, mỗi cái trị giá 1 ngàn đô la, như vậy GM nợ người đó 1 triệu đô la. Những chủ nợ này lo lắng là có ngày GM sẽ sập và không còn tiền trả nợ, cho nên họ rao bán rằng 'tôi có những trái phiếu 1 ngàn đồng, nhưng tôi bán với giá chỉ 900 đô la thôi'. Và có khi khó khăn quá, họ có thể hạ xuống 500 đô la chẳng hạn. Đó là những cơ hội đặc biệt, nhiều hedge fund thấy rằng nên đánh cá, với dự kiến công ty GM tuy đi xuống nhưng không đến nỗi tệ lắm, nên đã mặc cả mua cả trăm ngàn trái phiếu như vậy."

Điểm khác biệt giữa hedge fund và mutual fund là mục tiêu cuả nó không ấn định rõ ràng, chiến lược của nó không thu hẹp vào một loại sản phẩm tài chính nào và nó rất linh động, tùy cơ ứng biến. Tất nhiên những người bỏ tiền đầu tư vào những quĩ này tin tưởng nơi những người quản lý của các quĩ đó và họ thường đặt những số tiền cả trăm triệu đô la. Trong cuộc khủng hoảng tài chính và tín dụng vừa rồi có rất nhiều hedge fund lỗ rất nặng vì đánh cá lầm.

Năm ngoái, nhiều người đã rút tiền khỏi những quĩ đối trọng. Năm 2008 tổng số tiền đầu tư vào những quĩ này lên tới khoảng 2500 tỉ đô la, bây giờ chỉ còn vào khoảng một nửa. Điểm đặc biệt là cái tên hedge fund nguyên thủy có nghĩa là đầu tư làm sao để tránh bớt rủi ro, chẳng hạn đầu tư vào cổ phiếu đồng thời đầu tư luôn cả vào chứng khoán phòng hờ cổ phiếu xuống thì có chứng khoán vớt vát lại, giảm bớt rủi ro, nên loại quĩ này mới có tên là hedge fund. Nhưng bây giờ tên hedge fund không còn mang nghĩa đó nữa, mà những quĩ này chỉ đi tìm những cơ hội thật lớn để kiếm lời thật nhiều mà không quan tâm đến chuyện mong kiếm lời nhiều thì cũng có thể gặp rủi ro lớn và mất tiền nhiều.

Nói về những công trái phiếu của chính phủ Mỹ được bảo vệ tránh khỏi lạm phát, gọi tắt là TIPS (Treasury Inflation Protected Securities) chuyên gia Đỗ Quí Toàn giải thích rằng đây là hình thức đầu tư an toàn nhất cho những người thường là lớn tuổi đã về hưu. Tuy lời ít nhưng chắc chắn những người đầu tư vào loại trái phiếu này không bị thiệt hại khi mức lạm phát lên cao, vì chính phủ cam đoan sẽ trả mức lãi suất bắt kịp với đà lạm phát.

Tuy nhiên, nếu như xảy ra tình trạng giảm phát thì người sở hữu loại công trái phiếu này không có lời nhưng cũng không bị lỗ vốn.

XS
SM
MD
LG